1. ભારતીય એથ્લેટિક્સ એવોર્ડ્સ 2025 — નીરજ ચોપરા, પારુલ ચૌધરી
ભારતીય એથ્લેટિક્સ એવોર્ડ્સ 2025 નવી દિલ્હીમાં અપાયા. નીરજ ચોપરાને વર્ષના શ્રેષ્ઠ પુરુષ એથ્લેટ અને પારુલ ચૌધરીને વર્ષની શ્રેષ્ઠ મહિલા એથ્લેટ જાહેર કરાયા.
મુખ્ય મુદ્દા
ભારતીય એથ્લેટિક્સ એવોર્ડ્સ 2025 નવી દિલ્હીમાં યોજાયા અને કેન્દ્રીય મંત્રી ડૉ. મનસુખ માંડવિયાએ આ પુરસ્કારો એનાયત કર્યા.
ભાલાફેંક (javelin) ના ખેલાડી અને બે વખતના ઓલિમ્પિક મેડલવિજેતા નીરજ ચોપરાને વર્ષના શ્રેષ્ઠ પુરુષ એથ્લેટનો એવોર્ડ મળ્યો.
3000m સ્ટીપલચેઝના રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડધારક પારુલ ચૌધરીને વર્ષની શ્રેષ્ઠ મહિલા એથ્લેટ જાહેર કરાયા; બંનેને ₹10 લાખનું ઇનામ મળ્યું.
Lifetime Achievement એવોર્ડ P.T. ઉષા (IOA અધ્યક્ષ), અંજુ બોબી જ્યોર્જ અને ગુરબચન સિંહ રંધાવા જેવા દિગ્ગજોને મળ્યો, જેમાં દરેકને ₹5 લાખ અપાયા.
ઊભરતા એથ્લેટ તરીકે શાહનવાઝ ખાન અને પૂજા સિંહને ₹2.5 લાખ ઇનામ આપવામાં આવ્યું.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: રમતગમતના એવોર્ડ વિજેતા, તેમની રમત અને ઇનામ-રકમ રમતગમત વિભાગમાં વારંવાર પૂછાય છે, ખાસ કરીને નીરજ ચોપરા જેવા ઓલિમ્પિક ખેલાડી.
આંતરરાષ્ટ્રીયદિવસરમતગમત
2. આંતરરાષ્ટ્રીય ઓલિમ્પિક દિવસ — 23 જૂન
23 જૂને સમગ્ર વિશ્વમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ઓલિમ્પિક દિવસ ઉજવાય છે. આ દિવસ IOC ની સ્થાપનાની યાદમાં મનાવાય છે.
મુખ્ય મુદ્દા
દર વર્ષે 23 જૂને આંતરરાષ્ટ્રીય ઓલિમ્પિક દિવસ (International Olympic Day) ઉજવાય છે.
આ દિવસ IOC એ 1948 માં શરૂ કર્યો હતો, જેથી લોકોને રમતમાં જોડવાનો સંદેશ આપી શકાય.
23 જૂન 1894 ના રોજ પેરિસમાં પિયર દ કુબર્ટિને આંતરરાષ્ટ્રીય ઓલિમ્પિક સમિતિ (IOC) ની સ્થાપના કરી હતી, એની યાદમાં આ દિવસ ઉજવાય છે.
આ દિવસના ત્રણ આધાર-સ્તંભ છે — Move, Learn, Discover એટલે કે હાલો, શીખો અને શોધો.
આ ઝુંબેશનો હેતુ દરેક ઉંમર અને દરેક ક્ષમતાના લોકોને રમતગમતમાં સામેલ કરવાનો છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: 23 જૂનનો દિવસ અને IOC ની સ્થાપના વર્ષ (1894) મહત્ત્વના તથ્ય છે, જે દિવસ-આધારિત પ્રશ્નોમાં વારંવાર પૂછાય છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયદિવસસંયુક્ત રાષ્ટ્ર
3. UN જાહેર સેવા દિવસ — 23 જૂન
23 જૂને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર જાહેર સેવા દિવસ ઉજવાય છે. આ દિવસે જાહેર કર્મચારીઓના સમાજ માટેના યોગદાનને બિરદાવાય છે.
મુખ્ય મુદ્દા
દર વર્ષે 23 જૂને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર જાહેર સેવા દિવસ (UN Public Service Day) ઉજવાય છે.
UN મહાસભાએ વર્ષ 2002 માં આ દિવસ જાહેર કર્યો હતો.
આ દિવસનો હેતુ સમાજ માટેની જાહેર સેવા (public service) ના મૂલ્યને બિરદાવવાનો છે.
આ દિવસ જાહેર કર્મચારીઓના સમાજ માટેના યોગદાનને માન આપવા માટે ઉજવાય છે.
આ પ્રસંગે દર વર્ષે UN Public Service Awards પણ આપવામાં આવે છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: આંતરરાષ્ટ્રીય દિવસો અને તેમની શરૂઆતનું વર્ષ (અહીં 2002) સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષામાં વારંવાર પૂછાતા તથ્ય છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયદિવસસામાજિક
4. આંતરરાષ્ટ્રીય વિધવા દિવસ — 23 જૂન
23 જૂને આંતરરાષ્ટ્રીય વિધવા દિવસ ઉજવાય છે. આ દિવસ વિશ્વભરની વિધવાઓના અધિકાર અને તેમની મુશ્કેલીઓ તરફ ધ્યાન દોરે છે.
મુખ્ય મુદ્દા
દર વર્ષે 23 જૂને આંતરરાષ્ટ્રીય વિધવા દિવસ (International Widows' Day) ઉજવાય છે.
UN મહાસભાએ વર્ષ 2010 માં આ દિવસ શરૂ કર્યો હતો.
વિશ્વભરમાં આશરે 25.9 કરોડ (259 million+) વિધવાઓ છે, જે અનેક પ્રકારના ભેદભાવનો સામનો કરે છે.
આ વિધવાઓ ઘણી વાર કાનૂની, આર્થિક અને સામાજિક ભેદભાવ તથા મિલકત અને વારસાના અધિકારથી વંચિત રહે છે.
આ દિવસનો હેતુ આવી મહિલાઓની મુશ્કેલીઓ તરફ વિશ્વનું ધ્યાન દોરવાનો છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: સામાજિક મુદ્દાઓ સાથે જોડાયેલા આંતરરાષ્ટ્રીય દિવસો અને તેમની શરૂઆતનું વર્ષ (2010) મહત્ત્વના છે.
વિજ્ઞાન-ટેકવિજ્ઞાન-ટેક્નોલોજીઇન્ટરનેટ
5. NIXI ના 23મા સ્થાપના દિવસે 4 નવાં ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ
NIXI એ પોતાના 23મા સ્થાપના દિવસે ચાર નવાં ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ શરૂ કર્યાં. હેતુ દેશના ઇન્ટરનેટ ઢાંચા અને .IN ડોમેન-તંત્રને વધુ સારું બનાવવાનો છે.
મુખ્ય મુદ્દા
NIXI (National Internet Exchange of India) એ પોતાના 23મા સ્થાપના દિવસે ચાર નવાં ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ શરૂ કર્યાં.
આ ચાર પ્લેટફોર્મ છે — IX Portal, myIRINN Portal, .IN Auction Portal અને AI-આધારિત WHOIS screening platform.
આ પ્લેટફોર્મનું ઉદ્ઘાટન MeitY (ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને IT મંત્રાલય) ના સચિવ S. કૃષ્ણને કર્યું.
આ પગલાંનો હેતુ દેશના ઇન્ટરનેટ ઢાંચા અને .IN ડોમેન-તંત્રને વધુ મજબૂત બનાવવાનો છે.
NIXI એ ભારતમાં ઇન્ટરનેટ ટ્રાફિકની આપ-લે કરતી બિન-નફાકારક સંસ્થા છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: NIXI જેવી ડિજિટલ ઢાંચાની સંસ્થાઓ અને MeitY સંબંધિત નવી પહેલ ટેક્નોલોજી વિભાગમાં પૂછાય છે.
અર્થતંત્રઅર્થતંત્રખેતી
6. પૂર્વોત્તરનું સૌથી મોટું ઓર્ગેનિક મસાલા પ્રોસેસિંગ યુનિટ — મેઘાલય
નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે મેઘાલયમાં પૂર્વોત્તર ભારતનું સૌથી મોટું ઓર્ગેનિક મસાલા પ્રોસેસિંગ યુનિટ ખુલ્લું મૂક્યું. આ યુનિટ સજીવ ખેતી મિશન હેઠળ બન્યું છે.
મુખ્ય મુદ્દા
નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે મેઘાલય અને સિક્કિમના મુખ્યમંત્રીઓ સાથે મળીને આ યુનિટ ખુલ્લું મૂક્યું.
આ યુનિટ મેઘાલયના રી-ભોઈ જિલ્લાના ભોઇરિમ્બોંગ ખાતે છે અને પૂર્વોત્તર ભારતનું સૌથી મોટું ઓર્ગેનિક (સજીવ ખેતી) મસાલા પ્રોસેસિંગ યુનિટ છે.
આ યુનિટમાં આશરે ₹32 કરોડનું રોકાણ થયું છે અને તે MOVCD-NER (પૂર્વોત્તર માટેની સજીવ ખેતી મિશન) હેઠળ બન્યું છે.
આ યુનિટની ક્ષમતા વર્ષે 10,000 ટનથી વધુ છે અને એનાથી આશરે 5,500 ખેડૂતોને લાભ થશે.
અહીં હળદર, આદુ, મરી અને મરચાં જેવા મસાલાનું પ્રોસેસિંગ થશે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: સરકારી ખેતી-મિશન, રોકાણના આંકડા અને નાણામંત્રી દ્વારા ઉદ્ઘાટિત પ્રોજેક્ટ અર્થતંત્ર વિભાગમાં મહત્ત્વના છે.
અર્થતંત્રઅર્થતંત્રઊર્જા
7. દેશનું પ્રથમ ખાનગી 2G ઇથેનોલ બાયો-રિફાઇનરી — ₹150 કરોડ
પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે દેશની પ્રથમ ખાનગી ક્ષેત્રની બીજી-પેઢી (2G) ઇથેનોલ બાયો-રિફાઇનરી માટે ₹150 કરોડની સહાય મંજૂર કરી. આ રિફાઇનરી ઉત્તર પ્રદેશમાં બનશે.
મુખ્ય મુદ્દા
પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગૅસ મંત્રાલય (MoPNG) એ દેશની પ્રથમ ખાનગી ક્ષેત્રની 91 KLPD હાઇબ્રિડ બીજી-પેઢી (2G) ઇથેનોલ બાયો-રિફાઇનરી માટે ₹150 કરોડની સહાય મંજૂર કરી.
આ રિફાઇનરી ઉત્તર પ્રદેશના ધનૌરા ખાતે વેવ સુગર નામની કંપની બનાવશે.
આ સહાય પ્રધાનમંત્રી JI-VAN યોજના હેઠળ આપવામાં આવી છે.
આ રિફાઇનરીમાં ખેતીના કચરા (બાયોમાસ) માંથી ઓછા-કાર્બનવાળું બળતણ બનશે.
2G ઇથેનોલ ખાદ્ય પાકમાંથી નહીં પણ કૃષિ-અવશેષમાંથી બને છે, જેથી ખોરાક પર અસર પડતી નથી.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: ઇથેનોલ, બાયો-રિફાઇનરી અને JI-VAN જેવી ઊર્જા-યોજનાઓ અર્થતંત્ર અને પર્યાવરણ બંને માટે મહત્ત્વની છે.
રાષ્ટ્રીયરાષ્ટ્રીયઆરોગ્ય
8. 16 ફિક્સ્ડ-ડોઝ કૉમ્બિનેશન (FDC) દવાઓ પર પ્રતિબંધ
કેન્દ્રીય આરોગ્ય મંત્રાલયે 16 ફિક્સ્ડ-ડોઝ કૉમ્બિનેશન (FDC) દવાઓ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો. હેતુ બિનજરૂરી અને અતાર્કિક દવા-મિશ્રણ રોકવાનો છે.
મુખ્ય મુદ્દા
કેન્દ્રીય આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ મંત્રાલયે 16 ફિક્સ્ડ-ડોઝ કૉમ્બિનેશન (FDC) દવાઓ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો.
આ પ્રતિબંધ Drugs and Cosmetics Act, 1940 ની કલમ 26A હેઠળ મૂકવામાં આવ્યો.
FDC એટલે એક જ ગોળીમાં બે કે વધુ દવા ભેગી કરેલી હોય તેવી દવા.
ભારતમાં 6,000 થી વધુ FDC દવાઓ છે, પણ NLEM માત્ર આશરે 22 ને જ યોગ્ય ગણે છે.
આ પ્રતિબંધનો હેતુ બિનજરૂરી અને અતાર્કિક દવા-મિશ્રણ રોકવાનો છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: FDC, Drugs and Cosmetics Act 1940 ની કલમ 26A અને આરોગ્ય મંત્રાલયના નિર્ણય રાષ્ટ્રીય બાબતોમાં પૂછાય છે.
રાષ્ટ્રીયરાષ્ટ્રીયનિમણૂક
9. તુષાર મહેતા ફરી સોલિસિટર જનરલ નિમાયા
ગુજરાતના વરિષ્ઠ વકીલ તુષાર મહેતાને ફરી ભારતના સોલિસિટર જનરલ તરીકે નિમવામાં આવ્યા. તેમની નિમણૂક 1 જુલાઈ 2026 થી 3 વર્ષ માટે છે.
આ પરીક્ષણ મધ્ય પ્રદેશના મહૂ ખાતે ઇન્ફન્ટ્રી સ્કૂલમાં થયું.
આ સિસ્ટમ માત્ર બે-સભ્યના ક્રૂથી ચાલે છે અને 30 સેકન્ડથી ઓછા સમયમાં તૈનાત થઈ શકે છે.
આ મોર્ટાર સિસ્ટમની રેન્જ 7 થી 10 km છે અને તે 60 સેકન્ડમાં 12 રાઉન્ડ છોડી શકે છે.
મોર્ટાર એ ઊંચા ખૂણે ગોળા છોડતી ટૂંકા-અંતરની તોપ છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: સ્વદેશી શસ્ત્ર-પ્રણાલીઓ અને 'મેક ઇન ઇન્ડિયા' હેઠળના સંરક્ષણ સાધનો ટેક્નોલોજી અને સંરક્ષણ વિભાગમાં મહત્ત્વના છે.
અર્થતંત્રઅર્થતંત્રરોકાણ
12. ઝિરોધા ફંડ હાઉસ — ભારતનું પ્રથમ 'લાઇફસાઇકલ' મ્યુચ્યુઅલ ફંડ
ઝિરોધા ફંડ હાઉસે ભારતનું પ્રથમ લાઇફસાઇકલ / ટાર્ગેટ-ડેટ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ શરૂ કર્યું. આ ફંડ સમય જતાં આપોઆપ શેરમાંથી દેવાં તરફ ઝૂકે છે.
મુખ્ય મુદ્દા
ઝિરોધા ફંડ હાઉસ (Zerodha Fund House) એ ભારતનું પ્રથમ લાઇફસાઇકલ / ટાર્ગેટ-ડેટ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ શરૂ કર્યું.
આ ફંડમાં બે યોજના છે — Zerodha Life Cycle Fund 2036 (10 વર્ષ) અને 2041 (15 વર્ષ).
આ ફંડનો NFO 19 જૂનથી 7 જુલાઈ સુધી ખુલ્લો છે; ઓછામાં ઓછું ₹100 રોકાણ કરી શકાય અને કોઈ lock-in નથી.
આ ફંડની ખાસિયત એ છે કે સમય જતાં તે આપોઆપ equity (શેર) માંથી debt (દેવાં) તરફ ઝૂકે છે, જેને glide-path કહેવાય છે.
આ પ્રકારનું ફંડ નિવૃત્તિ કે લાંબા-ગાળાના નાણાકીય લક્ષ્ય માટે ઉપયોગી છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: 'ભારતનું પ્રથમ' પ્રકારના નાણાકીય ઉત્પાદનો અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડના નવા સ્વરૂપો અર્થતંત્ર વિભાગમાં પૂછાય છે.
પર્યાવરણપર્યાવરણઅહેવાલ
13. UNICEF — બાળ આબોહવા જોખમ અહેવાલ 2026
UNICEF ના બાળ આબોહવા જોખમ અહેવાલ 2026 મુજબ વિશ્વમાં 1.1 અબજ બાળકો અનેક આબોહવા-જોખમોનો સામનો કરે છે. ભારતમાં આ સ્થિતિ ખૂબ ગંભીર છે.
મુખ્ય મુદ્દા
UNICEF ના Children's Climate Risk Report 2026 મુજબ વિશ્વમાં 1.1 અબજ બાળકો ઓછામાં ઓછા 3 એક-સાથેના આબોહવા-જોખમોનો સામનો કરે છે.
આ આબોહવા-જોખમોમાં ગરમી, દુષ્કાળ અને પૂર જેવા જોખમો સામેલ છે; 40 લાખ બાળકો તો 6 જોખમો સામે છે.
ભારત માટે અહેવાલ જણાવે છે કે 97% બાળકો ઓછામાં ઓછા 2 જોખમો સામે છે.
ભારતમાં 55% બાળકો ઓછામાં ઓછા 3 જોખમો સામે છે, જે ખૂબ ઊંચું પ્રમાણ છે.
આ અહેવાલ બતાવે છે કે આબોહવા પરિવર્તનની સૌથી મોટી અસર બાળકો પર પડે છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓના અહેવાલ, તેમના આંકડા અને ભારતની સ્થિતિ પર્યાવરણ વિભાગમાં વારંવાર પૂછાય છે.
પર્યાવરણપર્યાવરણજૈવવિવિધતા
14. પશ્ચિમ ઘાટ — ઇકો-સંવેદનશીલ વિસ્તાર (ESA) સીમાંકન
પર્યાવરણ મંત્રાલય પશ્ચિમ ઘાટના રાજ્યોમાં ઇકો-સંવેદનશીલ વિસ્તાર (ESA) નું આખરી સીમાંકન કરી રહ્યું છે. પશ્ચિમ ઘાટ UNESCO વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ છે.
મુખ્ય મુદ્દા
પર્યાવરણ મંત્રાલય (MoEFCC) પશ્ચિમ ઘાટ (Western Ghats) ના રાજ્યોમાં ઇકોલોજિકલી સેન્સિટિવ એરિયા (ESA — ઇકો-સંવેદનશીલ વિસ્તાર) નું આખરી સીમાંકન કરી રહ્યું છે.
આ સંબંધિત મૂળ ડ્રાફ્ટ 2014 નો છે, પણ રાજ્યોના મતભેદને કારણે તેમાં 5 વખત ફેરફાર થયા છે.
પશ્ચિમ ઘાટ આશરે 1,600 km લાંબી પર્વતમાળા છે.
પશ્ચિમ ઘાટ UNESCO વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ છે.
આ વિસ્તાર વિશ્વના 36 જૈવવિવિધતા હૉટસ્પૉટ પૈકી એક છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: પશ્ચિમ ઘાટ, ESA સીમાંકન અને જૈવવિવિધતા હૉટસ્પૉટ પર્યાવરણ વિભાગમાં ખૂબ મહત્ત્વના વિષય છે.
અર્થતંત્રઅર્થતંત્રગુજરાત
15. જહાજ ભંગાણમાં ભારત વિશ્વમાં અગ્રેસર — અલંગ, ગુજરાત
જહાજ ભંગાણ (Ship Recycling) માં ભારત 2025 માં વિશ્વમાં પ્રથમ ક્રમે રહ્યું. આ ઉદ્યોગ મુખ્યત્વે ગુજરાતના અલંગમાં કેન્દ્રિત છે.
મુખ્ય મુદ્દા
જહાજ ભંગાણ / રિસાઇક્લિંગમાં ભારત 2025 માં 35.4% વૈશ્વિક હિસ્સા સાથે વિશ્વમાં પ્રથમ ક્રમે રહ્યું.
આ ઉદ્યોગ મુખ્યત્વે ગુજરાતના અલંગ (Alang) માં કેન્દ્રિત છે, જે દુનિયાનું સૌથી મોટું શિપ-બ્રેકિંગ યાર્ડ છે.
અલંગમાં દર વર્ષે આશરે 500 થી 600 જહાજ ભંગાય છે.
આ સિદ્ધિ સાથે Maritime India Vision 2030 નું લક્ષ્ય 5 વર્ષ વહેલું સિદ્ધ થયું છે.
આ ક્ષેત્રમાં ભારતના મુખ્ય પ્રતિસ્પર્ધી બાંગ્લાદેશ અને પાકિસ્તાન છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: ગુજરાતનું અલંગ, ભારતનો વૈશ્વિક ક્રમ અને Maritime India Vision 2030 ગુજરાત GK અને અર્થતંત્ર બંને માટે મહત્ત્વના છે.
રમતગમતરમતગમતફૂટબોલ
16. FIFA World Cup 2026 — 23 જૂનનાં પરિણામ
FIFA World Cup 2026 ની 23 જૂનની મેચોમાં પોર્ટુગલે ઉઝબેકિસ્તાનને મોટા માર્જિનથી હરાવ્યું. ક્રિસ્ટિયાનો રોનાલ્ડોએ બે ગોલ કર્યા.
મુખ્ય મુદ્દા
23 જૂનની મેચમાં પોર્ટુગલે ઉઝબેકિસ્તાનને 5-0 થી હરાવ્યું.
આ મેચમાં ક્રિસ્ટિયાનો રોનાલ્ડોએ બે ગોલ (brace) કર્યા.
બીજી મેચમાં ઇંગ્લેન્ડ અને ઘાના વચ્ચેની મેચ 0-0 થી ડ્રો રહી.
ક્રોએશિયાએ પનામાને 1-0 થી હરાવ્યું.
આ વર્લ્ડ કપના યજમાન USA, કેનેડા અને મેક્સિકો છે; આ વખતે 48 ટીમ ભાગ લઈ રહી છે અને knockout (round of 32) 28 જૂનથી શરૂ થશે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: FIFA World Cup 2026 ના યજમાન દેશો અને ટીમોની સંખ્યા (48) રમતગમત વિભાગમાં મહત્ત્વના તથ્ય છે.
વિવિધઇતિહાસઆજનો દિવસ
17. આજના દિવસનો ઇતિહાસ — પ્લાસીનું યુદ્ધ (23 જૂન 1757)
23 જૂન 1757 ના રોજ પ્લાસીનું યુદ્ધ થયું હતું. આ યુદ્ધ ભારતમાં બ્રિટિશ શાસનની શરૂઆત ગણાય છે.
મુખ્ય મુદ્દા
23 જૂન 1757 ના રોજ પ્લાસીનું યુદ્ધ (Battle of Plassey) થયું હતું.
આ યુદ્ધમાં રોબર્ટ ક્લાઇવની આગેવાનીમાં બ્રિટિશ ઈસ્ટ ઇન્ડિયા કંપનીએ બંગાળના નવાબ સિરાજ-ઉદ-દૌલા અને તેના ફ્રેન્ચ સાથીને હરાવ્યા.
આ યુદ્ધ ભાગીરથી નદી કિનારે પલાશી (પ્લાસી) ખાતે લડાયું હતું.
નવાબના સેનાપતિ મીર જાફરની દગાબાજી આ યુદ્ધમાં નિર્ણાયક રહી.
આ યુદ્ધ ભારતમાં બ્રિટિશ શાસનની શરૂઆત ગણાય છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: પ્લાસીનું યુદ્ધ, રોબર્ટ ક્લાઇવ, સિરાજ-ઉદ-દૌલા અને મીર જાફર ઇતિહાસ વિભાગમાં વારંવાર પૂછાતા તથ્ય છે.
વિવિધગુજરાતશિક્ષણ
18. ગુજરાત — મ્યુનિસિપલ શાળાઓમાં વાંચન-કૌશલ્યનો અહેવાલ
એક અહેવાલ મુજબ ગુજરાતની મ્યુનિસિપલ શાળાઓમાં વિદ્યાર્થી પાછળ મોટો ખર્ચ થાય છે, છતાં ધોરણ 6 થી 8 ના ઘણા બાળકો ગુજરાતી પણ સરખું વાંચી શકતા નથી. આ શિક્ષણની ગુણવત્તા અંગે ચિંતા ઊભી કરે છે.
મુખ્ય મુદ્દા
એક અહેવાલ મુજબ મ્યુનિસિપલ (નગરપાલિકા અને મહાનગરપાલિકા) શાળાઓમાં શિક્ષણ પાછળ સારો એવો ખર્ચ થાય છે.
અહેવાલ મુજબ આ શાળાઓમાં એક વિદ્યાર્થી પાછળ આશરે ₹67 હજાર જેટલો ખર્ચ થાય છે.
આટલા ખર્ચ છતાં અહેવાલ મુજબ ધોરણ 6 થી 8 ના ઘણા બાળકો ગુજરાતી પણ સરખું વાંચી શકતા નથી.
આ બાબત શિક્ષણની ગુણવત્તા એટલે કે learning outcomes અંગે ગંભીર ચિંતા ઊભી કરે છે.
આ પ્રકારનું તારણ ASER જેવા શિક્ષણ-અહેવાલોના તારણ સાથે મળતું આવે છે.
પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ: ગુજરાતમાં શિક્ષણની ગુણવત્તા અને learning outcomes અંગેના અહેવાલ ગુજરાત GK અને સામાજિક મુદ્દાઓમાં ચર્ચાય છે.