30 સેકન્ડમાં ઉકેલવાની પદ્ધતિ

GK પદ્ધતિ — રમત-ગમત

1. રમત-ગમત વિષય સમજો

પરીક્ષામાં રમત-ગમતમાંથી સીધા હકીકતના સવાલ આવે છે — કઈ રમતમાં કેટલા ખેલાડી, કયો કપ કઈ રમતનો, કયો પુરસ્કાર શેના માટે. આ બધું યાદ રાખવા જેવું છે, સમજવા જેવું ઓછું.

આ વિષયમાં શું આવે

•દરેક રમતમાં ખેલાડીની સંખ્યા.
•દરેક રમતના ખાસ શબ્દો (terms).
•જાણીતા કપ ને ટ્રોફી કઈ રમતના છે.
•ઓલિમ્પિક, એશિયન ગેમ્સ ને કૉમનવેલ્થ ગેમ્સની માહિતી.
•રમત પુરસ્કાર, મહત્ત્વના સ્ટેડિયમ ને જાણીતા ખેલાડી.
•ગુજરાત સાથે જોડાયેલી રમતની વાતો.

યાદ રાખવાની ટ્રિક

11 ખેલાડીવાળી રમતો યાદ રાખો — ક્રિકેટ, ફૂટબોલ, હૉકી. 7 ખેલાડી — કબડ્ડી.
કપ-ટ્રોફી માટે મનમાં જોડી બનાવો: રણજી = ક્રિકેટ, ડેવિસ = ટેનિસ, થોમસ = બેડમિન્ટન, ડુરન્ડ = ફૂટબોલ.
પુરસ્કાર: ખેલ રત્ન = સર્વોચ્ચ, અર્જુન = ખેલાડી, દ્રોણાચાર્ય = કોચ.

2. રમત ને ખેલાડીની સંખ્યા

દરેક રમતમાં ટીમના ખેલાડીની સંખ્યા પૂછાય છે. થોડી રમતો યાદ રાખી લો એટલે મોટા ભાગના સવાલ સહેલા થઈ જાય.

મુખ્ય રમતો ને ખેલાડી

•ક્રિકેટ — 11 ખેલાડી.
•ફૂટબોલ — 11 ખેલાડી.
•હૉકી — 11 ખેલાડી.
•કબડ્ડી — 7 ખેલાડી.
•ખો-ખો — 9 ખેલાડી (મેદાન પર).
•વૉલીબોલ — 6 ખેલાડી.
•બાસ્કેટબોલ — 5 ખેલાડી.
•પોલો — 4 ખેલાડી.

ટ્રિક

ત્રણ '11વાળી' મોટી રમતો સાથે યાદ રાખો: ક્રિકેટ-ફૂટબોલ-હૉકી.
ઘટતા ક્રમમાં: 11 → 9 (ખો-ખો) → 7 (કબડ્ડી) → 6 (વૉલીબોલ) → 5 (બાસ્કેટબોલ).

3. રમતના ખાસ શબ્દો (Terms)

ઘણા સવાલ એવા હોય કે 'આ શબ્દ કઈ રમતનો છે'. દરેક રમતના થોડા ખાસ શબ્દો યાદ રાખવા જરૂરી છે.

કયો શબ્દ કઈ રમતનો

•ક્રિકેટ — ગૂગલી, નો-બોલ, એલબીડબ્લ્યુ, સ્ટમ્પ, ઓવર.
•ફૂટબોલ — ગોલ, પેનલ્ટી કિક, ઓફસાઈડ, કોર્નર.
•હૉકી — બુલી, પેનલ્ટી કોર્નર, ડ્રિબલ.
•ટેનિસ — સર્વિસ, લવ, ડ્યૂસ, એસ, ગ્રાન્ડ સ્લેમ.
•બેડમિન્ટન — સ્મેશ, સર્વિસ, શટલકોક.
•કુસ્તી — અખાડો, દાવ.
•ચેસ — ચેકમેટ, સ્ટેલમેટ, કેસલિંગ.
•ગોલ્ફ — બર્ડી, બોગી, પુટ, ટી.

4. ટ્રોફી ને કપ

જાણીતા કપ ને ટ્રોફી કઈ રમતના છે એ યાદ રાખવાથી ઘણા સવાલ સહેલા થાય છે.

ક્રિકેટ

•રણજી ટ્રોફી — ભારતની ઘરેલુ ક્રિકેટ.
•દિલીપ ટ્રોફી ને દુલીપ ટ્રોફી — ભારતની ઝોન ક્રિકેટ.
•ઈરાની ટ્રોફી — ભારતની ઘરેલુ ક્રિકેટ.

બીજી રમતો

•ડેવિસ કપ ને ઉબેર નહિ પણ ડેવિસ — ટેનિસ (પુરુષ ટીમ).
•થોમસ કપ — બેડમિન્ટન (પુરુષ), ઉબેર કપ — બેડમિન્ટન (મહિલા).
•ડુરન્ડ કપ ને સંતોષ ટ્રોફી — ફૂટબોલ.
•આગા ખાન કપ — હૉકી.

ટ્રિક

'D for Davis = ટેનિસ, D for Durand = ફૂટબોલ' — બંને D છે, ભૂલ ન કરો.
બેડમિન્ટનની જોડી: પુરુષ = થોમસ, મહિલા = ઉબેર.

5. ઓલિમ્પિક રમતો

ઓલિમ્પિક દુનિયાની સૌથી મોટી રમત સ્પર્ધા છે. એના ધ્વજ, સૂત્ર, વર્ષ ને ઇતિહાસના સવાલ વારંવાર પૂછાય છે.

મહત્ત્વના મુદ્દા

•ઓલિમ્પિક દર 4 વર્ષે યોજાય છે.
•પ્રથમ આધુનિક ઓલિમ્પિક — 1896, એથેન્સ (ગ્રીસ).
•ધ્વજ પર 5 વર્તુળ — પાંચ ખંડોનું પ્રતીક.
•સૂત્ર — 'સિટિયસ, અલ્ટિયસ, ફોર્ટિયસ' (વધુ ઝડપી, વધુ ઊંચે, વધુ મજબૂત).
•આધુનિક ઓલિમ્પિકના પિતા — પિયરે ડી કુબર્ટિન.

ભારત ને ઓલિમ્પિક

•અભિનવ બિન્દ્રા — વ્યક્તિગત રમતમાં પ્રથમ સુવર્ણ (શૂટિંગ, 2008).
•નીરજ ચોપરા — એથ્લેટિક્સમાં પ્રથમ સુવર્ણ (ભાલા ફેંક, 2020 ટોક્યો).
•ભારતની હૉકી ટીમે અનેક ઓલિમ્પિક સુવર્ણ જીત્યા છે.

6. એશિયન ગેમ્સ ને કૉમનવેલ્થ ગેમ્સ

ઓલિમ્પિક પછી એશિયન ગેમ્સ ને કૉમનવેલ્થ ગેમ્સ મોટી સ્પર્ધાઓ છે. બંને દર 4 વર્ષે યોજાય છે.

એશિયન ગેમ્સ

•દર 4 વર્ષે યોજાય છે; એશિયાના દેશો ભાગ લે.
•પ્રથમ એશિયન ગેમ્સ — 1951, નવી દિલ્હી (ભારત).
•ભારતમાં બે વાર યોજાઈ — 1951 ને 1982, બંને નવી દિલ્હીમાં.

કૉમનવેલ્થ ગેમ્સ

•દર 4 વર્ષે યોજાય છે; પૂર્વ બ્રિટિશ સામ્રાજ્યના દેશો ભાગ લે.
•ભારતમાં યોજાઈ — 2010, નવી દિલ્હી.
•આ બંને સ્પર્ધામાં ભારત નિયમિત ભાગ લે છે.

7. રમત પુરસ્કાર

ભારતના રમત પુરસ્કાર પરીક્ષામાં ખૂબ પૂછાય છે. કયો પુરસ્કાર કોને અપાય એ ચોખ્ખું યાદ રાખવું.

મુખ્ય પુરસ્કાર

•મેજર ધ્યાનચંદ ખેલ રત્ન — ભારતનો સર્વોચ્ચ રમત પુરસ્કાર (ખેલાડીના શ્રેષ્ઠ દેખાવ માટે).
•અર્જુન પુરસ્કાર — ખેલાડીના સારા દેખાવ માટે.
•દ્રોણાચાર્ય પુરસ્કાર — શ્રેષ્ઠ કોચ (પ્રશિક્ષક)ને.
•ધ્યાનચંદ પુરસ્કાર — જીવનભરના યોગદાન માટે.

ટ્રિક ને રાષ્ટ્રીય રમત દિવસ

દ્રોણાચાર્ય = ગુરુ = કોચ; અર્જુન = શિષ્ય = ખેલાડી.
ખેલ રત્ન મેજર ધ્યાનચંદના નામે છે.
29 ઑગસ્ટ — ધ્યાનચંદનો જન્મદિવસ — રાષ્ટ્રીય રમત દિવસ; આ દિવસે પુરસ્કાર અપાય છે.

8. મહત્ત્વના સ્ટેડિયમ

ભારતના જાણીતા સ્ટેડિયમ ને એ કયા શહેરમાં છે એ યાદ રાખવા જેવું છે. ગુજરાતનું મોટેરા સ્ટેડિયમ ખાસ.

જાણીતા સ્ટેડિયમ

•નરેન્દ્ર મોદી સ્ટેડિયમ (મોટેરા) — અમદાવાદ; દુનિયાનું સૌથી મોટું ક્રિકેટ સ્ટેડિયમ.
•ઈડન ગાર્ડન્સ — કોલકાતા.
•વાનખેડે સ્ટેડિયમ — મુંબઈ.
•ફિરોઝ શાહ કોટલા (અરુણ જેટલી) — દિલ્હી.
•ચિન્નાસ્વામી સ્ટેડિયમ — બેંગ્લોર.

9. પ્રખ્યાત ખેલાડી ને તેમની રમત

જાણીતા ભારતીય ખેલાડી કઈ રમત સાથે જોડાયેલા છે એ સીધો યાદ રાખવાનો વિષય છે.

ખેલાડી ને રમત

•સચિન તેંડુલકર, વિરાટ કોહલી — ક્રિકેટ.
•મેજર ધ્યાનચંદ — હૉકી.
•પી. ટી. ઉષા, મિલ્ખા સિંહ — દોડ (એથ્લેટિક્સ).
•નીરજ ચોપરા — ભાલા ફેંક.
•અભિનવ બિન્દ્રા — શૂટિંગ.
•પી. વી. સિંધુ, સાઈના નેહવાલ — બેડમિન્ટન.
•વિશ્વનાથન આનંદ — ચેસ.
•મેરી કોમ — બોક્સિંગ.

10. ગુજરાત ને રમત

ગુજરાત સાથે જોડાયેલી રમતની વાતો GSSSB પરીક્ષામાં ખાસ પૂછાય છે — મોટેરા સ્ટેડિયમ ને ગુજરાતના ખેલાડી.

ગુજરાતની ખાસ વાતો

•નરેન્દ્ર મોદી સ્ટેડિયમ (મોટેરા), અમદાવાદ — દુનિયાનું સૌથી મોટું ક્રિકેટ સ્ટેડિયમ.
•જસપ્રીત બુમરાહ — ગુજરાત સાથે જોડાયેલા ક્રિકેટર.
•રવિન્દ્ર જાડેજા — સૌરાષ્ટ્ર (ગુજરાત) સાથે જોડાયેલા ક્રિકેટર.
•ગુજરાત ટાઇટન્સ — અમદાવાદની IPL ટીમ.
•ગુજરાત ઘરેલુ ક્રિકેટમાં ગુજરાત ને સૌરાષ્ટ્ર બંને ટીમો રમે છે.

11. બીજી જરૂરી રમત માહિતી

થોડી છૂટીછવાઈ પણ વારંવાર પૂછાતી માહિતી — રાષ્ટ્રીય રમત, રમતના મેદાનનાં નામ ને દિવસો.

જાણવા જેવું

•ભારતની રાષ્ટ્રીય રમત તરીકે હૉકી જાણીતી છે.
•ક્રિકેટનું મેદાન — પિચ; ટેનિસનું મેદાન — કોર્ટ; ફૂટબોલનું — ગ્રાઉન્ડ/ફિલ્ડ.
•મુક્કાબાજી (બોક્સિંગ)નું મેદાન — રિંગ.
•રાષ્ટ્રીય રમત દિવસ — 29 ઑગસ્ટ (ધ્યાનચંદ જન્મદિવસ).
•ઓલિમ્પિક ધ્વજના રંગ — વાદળી, પીળો, કાળો, લીલો ને લાલ.

12. હાઈ-યીલ્ડ યાદી — એક નજરમાં

પરીક્ષાના આગલા દિવસે ઝડપથી જોઈ જવા જેવી સૌથી મહત્ત્વની હકીકતોની યાદી.

ખેલાડી સંખ્યા

•ક્રિકેટ/ફૂટબોલ/હૉકી — 11; કબડ્ડી — 7; ખો-ખો — 9; વૉલીબોલ — 6; બાસ્કેટબોલ — 5.

કપ-ટ્રોફી

•રણજી — ક્રિકેટ; ડેવિસ — ટેનિસ; થોમસ/ઉબેર — બેડમિન્ટન; ડુરન્ડ/સંતોષ — ફૂટબોલ.

પુરસ્કાર ને ઘટના

•ખેલ રત્ન = સર્વોચ્ચ; અર્જુન = ખેલાડી; દ્રોણાચાર્ય = કોચ.
•ઓલિમ્પિક — 4 વર્ષે, 5 વર્તુળ, પ્રથમ 1896 એથેન્સ.
•મોટેરા (નરેન્દ્ર મોદી સ્ટેડિયમ), અમદાવાદ — દુનિયાનું સૌથી મોટું ક્રિકેટ સ્ટેડિયમ.
•અભિનવ બિન્દ્રા (શૂટિંગ) ને નીરજ ચોપરા (ભાલા ફેંક) — ભારતના ઓલિમ્પિક સુવર્ણ વિજેતા.

હવે પ્રેક્ટિસ કરો

આ chapter ની ટેસ્ટ આપીને પદ્ધતિ પાક્કી કરો — ફ્રી.