મુખ્ય સામગ્રી પર જાઓ
બધી તારીખો
17 જૂન 2026·9 વિષય

17 જૂન 2026 — કરન્ટ અફેર્સ વાંચન સામગ્રી

આ વાંચીને આજની ક્વિઝ રમો
આંતરરાષ્ટ્રીયG7ફ્રાંસમોદીcritical mineralsઆંતરરાષ્ટ્રીય

1. G7 શિખર સંમેલન 2026 — ફ્રાંસના Évian માં

52મું G7 શિખર સંમેલન ફ્રાંસના Évian-les-Bains ખાતે 15 થી 17 જૂન 2026 દરમિયાન યોજાયું. PM મોદી સતત 7મી વખત હાજર રહ્યા અને ભારત 13મી વખત ભાગીદાર દેશ તરીકે આમંત્રિત હતું.

મુખ્ય મુદ્દા

  • 52મું G7 શિખર સંમેલન ફ્રાંસના Évian-les-Bains ખાતે 15 થી 17 જૂન 2026 દરમિયાન યોજાયું; યજમાન દેશ ફ્રાંસ અને યજમાન રાષ્ટ્રપતિ Emmanuel Macron હતા.
  • PM નરેન્દ્ર મોદીની આ સતત 7મી G7 હાજરી હતી અને ભારતને 13મી વખત ભાગીદાર (partner) દેશ તરીકે આમંત્રણ મળ્યું — જે ભારતના વધતા વૈશ્વિક મહત્ત્વનું પ્રતીક છે.
  • મુખ્ય એજન્ડામાં પશ્ચિમ એશિયા (West Asia) શાંતિ સમજૂતી, યુક્રેન સંઘર્ષ, વૈશ્વિક આર્થિક અસમાનતા અને ચીન પર નિર્ભરતા ઘટાડી critical minerals (મહત્ત્વના ખનિજો) ની સુરક્ષિત સપ્લાય મુખ્ય હતા.
  • G7 નેતાઓએ ચીનની વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં વધતી દખલગીરી અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી.
  • G7 સભ્ય દેશો અમેરિકા, કેનેડા, ફ્રાંસ, જર્મની, ઇટાલી, જાપાન અને બ્રિટન (+ EU) છે; હાજર અન્ય નેતામાં યુક્રેનના Zelenskyy, કેન્યાના Ruto અને દક્ષિણ કોરિયાના Yoon હતા.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ G7 ના સભ્ય દેશ, યજમાન દેશ-રાષ્ટ્રપતિ, ભારતની ભાગીદાર-હાજરી અને critical minerals નો મુદ્દો વારંવાર પૂછાય છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયમોદીTrumptrade agreementભારત-અમેરિકાદ્વિપક્ષીય

2. મોદી-ટ્રમ્પ દ્વિપક્ષીય મુલાકાત

G7 ની બાજુમાં 17 જૂને PM મોદી અને US રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump ની દ્વિપક્ષીય મુલાકાત થઈ — 16 મહિના પછી બંનેની પહેલી રૂબરૂ મુલાકાત. મુખ્ય મુદ્દો ભારત-અમેરિકા વેપાર સમજૂતી હતો.

મુખ્ય મુદ્દા

  • G7 શિખર સંમેલનની બાજુમાં 17 જૂને PM મોદી અને US રાષ્ટ્રપતિ Donald Trump ની દ્વિપક્ષીય મુલાકાત થઈ, જે બંને નેતાની 16 મહિના પછી પહેલી રૂબરૂ મુલાકાત હતી.
  • આ મુલાકાતનો મુખ્ય મુદ્દો પ્રસ્તાવિત ભારત-અમેરિકા વેપાર સમજૂતી (trade agreement) ની પ્રગતિ હતો.
  • PM મોદીએ વિદેશમાં ભારતીય નાવિકોની સુરક્ષાનો મુદ્દો પણ ઉઠાવ્યો.
  • મોદીએ G7 ની સાથે કેનેડાના PM Mark Carney, બ્રિટનના PM Keir Starmer અને UAE ના રાષ્ટ્રપતિ સાથે પણ દ્વિપક્ષીય મુલાકાત કરી.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ આ મુલાકાતનો સંદર્ભ (G7 sideline), મુખ્ય મુદ્દો (trade agreement) અને '16 મહિના પછી પહેલી મુલાકાત' એ યાદ રાખવા જેવા તથ્યો છે.
રમતગમતFIFAWorld Cup48 ટીમઅમેરિકા-કેનેડા-મેક્સિકોરમતગમત

3. FIFA World Cup 2026 — યજમાન અને નવો ફોર્મેટ

23મા FIFA World Cup માં પ્રથમ વખત 48 ટીમ ભાગ લઈ રહી છે અને પ્રથમ વખત ત્રણ યજમાન દેશ — અમેરિકા, કેનેડા અને મેક્સિકો છે. 17 જૂન એ ટુર્નામેન્ટનો 7મો દિવસ હતો.

મુખ્ય મુદ્દા

  • આ 23મો FIFA World Cup છે અને તેમાં પ્રથમ વખત 48 ટીમ ભાગ લઈ રહી છે — અગાઉના સ્પર્ધાઓ કરતાં મોટો ફોર્મેટ.
  • પ્રથમ વખત ત્રણ યજમાન દેશ — અમેરિકા, કેનેડા અને મેક્સિકો — સંયુક્ત રીતે ટુર્નામેન્ટ યોજી રહ્યા છે.
  • કુલ 16 યજમાન શહેર છે, જેમાંથી 11 અમેરિકા, 3 મેક્સિકો અને 2 કેનેડામાં છે.
  • 17 જૂન એ ટુર્નામેન્ટનો 7મો દિવસ હતો અને ગ્રુપ સ્ટેજની મેચ ચાલુ હતી.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ '48 ટીમ પ્રથમ વખત', 'ત્રણ યજમાન દેશ' અને '16 યજમાન શહેરનું વિભાજન' એ ઊંચા સ્કોરિંગ તથ્યો છે.
રમતગમતMessiઆર્જેન્ટિનાહેટ્રિક200 capKlose રેકોર્ડ

4. મેસ્સીની 200મી મેચ અને પહેલી World Cup હેટ્રિક

17 જૂને Kansas City માં આર્જેન્ટિનાએ અલ્જીરિયાને 3-0 થી હરાવ્યું, જ્યાં Lionel Messi એ કારકિર્દીની પહેલી World Cup હેટ્રિક નોંધાવી. આ તેની આર્જેન્ટિના માટે 200મી આંતરરાષ્ટ્રીય મેચ હતી.

મુખ્ય મુદ્દા

  • 17 જૂને Kansas City માં આર્જેન્ટિનાએ ગ્રુપ J માં અલ્જીરિયા (Algeria) ને 3-0 થી હરાવ્યું.
  • Lionel Messi એ 17મી, 60મી અને 76મી મિનિટમાં ગોલ કરી કારકિર્દીની પહેલી World Cup હેટ્રિક નોંધાવી, અને આ તેની આર્જેન્ટિના માટે 200મી આંતરરાષ્ટ્રીય મેચ (200મો cap) હતી.
  • Messi ના World Cup ગોલ હવે 16 થયા — Miroslav Klose ના સર્વકાલીન રેકોર્ડની બરાબર; તેનું World Cup ગોલ-યોગદાન 24 થયું, જે Pelé ના 21 ને પાર છે.
  • Messi આર્જેન્ટિના માટે World Cup માં ગોલ કરનાર સૌથી મોટી ઉંમરના ખેલાડી બન્યા — બરાબર 20 વર્ષ પહેલાં તે સૌથી નાની ઉંમરના ગોલ કરનાર બન્યા હતા.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ '200મો cap', 'પહેલી World Cup હેટ્રિક' અને 'Klose ના 16 ગોલ રેકોર્ડની બરાબરી' એ ખાસ યાદ રાખવા જેવા તથ્યો છે.
રમતગમતWorld Cupઇંગ્લેન્ડHarry Kaneપોર્ટુગલપરિણામ

5. World Cup 2026 — 17 જૂનની અન્ય મેચ

17 જૂને ઇંગ્લેન્ડે ક્રોએશિયાને 4-2 થી હરાવ્યું, જ્યાં Harry Kane એ પહેલા હાફમાં બે ગોલ કર્યા. પોર્ટુગલ અને DR કોંગો વચ્ચે ગ્રુપ K માં 1-1 નો આશ્ચર્યજનક ડ્રો રહ્યો.

મુખ્ય મુદ્દા

  • ઇંગ્લેન્ડ 4-2 થી ક્રોએશિયા સામે જીત્યું; Harry Kane એ પહેલા હાફમાં બે ગોલ (brace) કર્યા અને Jude Bellingham તથા Marcus Rashford ના પણ ગોલ થયા.
  • ક્રોએશિયા તરફથી Baturina અને Musa એ ગોલ કર્યા.
  • પોર્ટુગલ 1-1 DR કોંગો — João Neves નો ગોલ અને Yoane Wissa નો બરાબરી ગોલ; ગ્રુપ K માં આ આશ્ચર્યજનક ડ્રો રહ્યો.
  • કોલંબિયાએ ઉઝબેકિસ્તાનને 2-0 થી હરાવ્યું અને ઘાનાએ પનામાને છેલ્લી ઘડીના ગોલથી હરાવ્યું.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ ઇંગ્લેન્ડ-ક્રોએશિયાનું 4-2 પરિણામ, Kane ની brace અને પોર્ટુગલ-DR કોંગોનો ડ્રો એ મહત્ત્વના રમતગમત તથ્યો છે.
પર્યાવરણચોમાસુંIMDINSAT-3DSવરસાદ ઘટપર્યાવરણ

6. ચોમાસું — સતત ત્રીજા વર્ષે જૂનમાં લાંબો બ્રેક

4 થી 17 જૂન વચ્ચે દેશમાં માત્ર 39.7 mm વરસાદ થયો, જે સામાન્ય 65.9 mm સામે આશરે 40% ઓછો છે. મધ્ય અને પશ્ચિમ ભારતમાં ચોમાસું લગભગ થંભી ગયું છે.

મુખ્ય મુદ્દા

  • 4 થી 17 જૂન વચ્ચે દેશમાં માત્ર 39.7 mm વરસાદ થયો, જે સામાન્ય (LPA) 65.9 mm સામે આશરે 40% ઓછો (deficit) છે.
  • INSAT-3DS સેટેલાઇટ તસવીરમાં મહારાષ્ટ્ર, ગુજરાત, MP, રાજસ્થાન અને અંદરના કર્ણાટક પર વાદળ વગરનું આકાશ દેખાયું — એટલે મધ્ય અને પશ્ચિમ ભારતમાં ચોમાસું લગભગ થંભી ગયું.
  • IMD પ્રમાણે ચોમાસું આશરે 23 જૂને તેલંગાણા, ઓડિશા, ઝારખંડ, બિહાર અને છત્તીસગઢના વધુ ભાગોમાં આગળ વધવાની શક્યતા છે.
  • હાલ વરસાદ મુખ્યત્વે બંગાળની ખાડી અને પૂર્વોત્તર પૂરતો સીમિત છે.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ વરસાદની 40% ઘટ, LPA નો અર્થ, INSAT-3DS સેટેલાઇટ અને ચોમાસાની આગળ વધવાની 23 જૂનની તારીખ એ ઉપયોગી તથ્યો છે.
રાષ્ટ્રીયમહારાષ્ટ્રશિવસેના UBTSanjay Rautરાજકારણરાષ્ટ્રીય

7. મહારાષ્ટ્ર — શિવસેના (UBT) માં ભંગાણની અટકળ

શિવસેના (UBT) ના 6 સાંસદ 19 જૂને એકનાથ શિંદે જૂથમાં જોડાય તેવી અટકળ છે. વરિષ્ઠ નેતા Sanjay Raut એ ચેતવણી આપી અને દાવો કર્યો કે દરેક સાંસદને પક્ષ બદલવા ₹50 કરોડની ઓફર થઈ.

મુખ્ય મુદ્દા

  • શિવસેના (UBT) ના 6 સાંસદ 19 જૂને (પક્ષ સ્થાપના દિવસ) એકનાથ શિંદે જૂથમાં જોડાય તેવી અટકળ ચાલી રહી છે.
  • વરિષ્ઠ નેતા Sanjay Raut એ ચેતવણી આપી — 'બદલવું હોય તો પહેલા રાજીનામું આપો'.
  • Sanjay Raut એ દાવો કર્યો કે દરેક સાંસદને પક્ષ બદલવા ₹50 કરોડની ઓફર થઈ હતી.
  • આ ઘટના મહારાષ્ટ્રના રાજકારણમાં શિવસેનાના બે જૂથ — ઉદ્ધવ જૂથ અને શિંદે જૂથ — વચ્ચેના સંઘર્ષ સાથે જોડાયેલી છે.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ શિવસેના (UBT) નું નેતૃત્વ, Sanjay Raut નું નામ અને રાજ્યના રાજકીય સમીકરણો સામાન્ય જ્ઞાન માટે ઉપયોગી છે.
ગુજરાતગુજરાતમિશન મંગલમસખી મંડળમહિલા સશક્તિકરણલખપતિ દીદી

8. ગુજરાત — મિશન મંગલમ અને સખી મંડળ

ગુજરાતમાં મિશન મંગલમ યોજના હેઠળ આશરે 2.5 લાખ સખી મંડળ મારફતે મહિલાઓ સ્વરોજગાર કરે છે. રાજ્યમાં 5.96 લાખથી વધુ લખપતિ દીદી ઓળખાઈ છે.

મુખ્ય મુદ્દા

  • ગુજરાતમાં મિશન મંગલમ યોજના હેઠળ આશરે 2.5 લાખ સખી મંડળ (self-help group) મારફતે મહિલાઓ સ્વરોજગાર અને વ્યવસાય કરે છે — જે મહિલા સશક્તિકરણનું મોટું ઉદાહરણ છે.
  • રાજ્યમાં 5.96 લાખથી વધુ 'લખપતિ દીદી' ઓળખાઈ છે, એટલે કે વર્ષે એક લાખથી વધુ કમાતી મહિલાઓ.
  • નમો ડ્રોન દીદી યોજના (2023) મહિલાઓને ડ્રોન ટેક્નોલોજીથી પગભર બનાવે છે અને ખેતીમાં મદદરૂપ થાય છે.
  • આ યોજનાઓ ગ્રામીણ મહિલાઓને આર્થિક રીતે સ્વતંત્ર બનાવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મિશન મંગલમ, સખી મંડળની સંખ્યા (2.5 લાખ), લખપતિ દીદી (5.96 લાખ) અને નમો ડ્રોન દીદી યોજના એ ગુજરાત GK ના મહત્ત્વના તથ્યો છે.
રાષ્ટ્રીયdelimitationલોકસભા543 બેઠક1971 વસ્તીગણતરીબંધારણ

9. સંસદ બેઠકો અને સીમાંકન (Delimitation)

ભારતમાં લોકસભાની હાલ 543 ચૂંટાયેલી બેઠકો છે અને બેઠકોની સંખ્યા 1971 ની વસ્તીગણતરી આધારે 2026 સુધી સ્થગિત રખાઈ છે. સીમાંકન એટલે વસ્તીના આધારે મતવિસ્તારોની સીમા નક્કી કરવી.

મુખ્ય મુદ્દા

  • ભારતમાં લોકસભાની હાલ 543 ચૂંટાયેલી બેઠકો છે.
  • બેઠકોની સંખ્યા 1971 ની વસ્તીગણતરી આધારે 2026 સુધી સ્થગિત (freeze) રખાઈ છે.
  • સીમાંકન (delimitation) એટલે વસ્તીના આધારે મતવિસ્તારોની સીમા અને સંખ્યા નક્કી કરવી.
  • 2026 પછીની પ્રથમ વસ્તીગણતરી બાદ બેઠકો વધવાની ચર્ચા છે; એક વિશ્લેષણ પ્રમાણે બેઠકો 50% સુધી વધી શકે, જોકે આ માત્ર અંદાજ છે, કોઈ સત્તાવાર નિર્ણય નથી.
  • પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ '543 બેઠક', '1971 ની વસ્તીગણતરી આધારે 2026 સુધી freeze' અને delimitation નો અર્થ એ બંધારણ/રાજવ્યવસ્થાના મહત્ત્વના તથ્યો છે.

તૈયાર છો? આજની ક્વિઝ રમો

આજના કરન્ટ અફેર્સ પર પ્રશ્નો · ફ્રી · ગુજરાતી