1. ઇસરોએ GSLV-F17 વડે EOS-05 છોડ્યો — ભૂ-સ્થિર કક્ષામાંથી કામ કરનારો ભારતનો પ્રથમ ઇમેજિંગ ઉપગ્રહ
ઇસરોએ 4 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ વહેલી સવારે GSLV-F17 રોકેટ વડે પૃથ્વી-નિરીક્ષણ ઉપગ્રહ EOS-05 સફળતાપૂર્વક છોડ્યો. ભૂ-સ્થિર (જીઓસિંક્રોનસ) કક્ષામાંથી કામ કરવા માટે રચાયેલો આ ભારતનો પ્રથમ ઇમેજિંગ ઉપગ્રહ છે.
ઉપગ્રહનું વજન આશરે 2,367 કિગ્રા અને તેનું બીજું નામ GISAT-1A હોવાનું જણાવાયું છે ⚠️ (એક જ સ્રોતમાં મળ્યું, સત્તાવાર પુષ્ટિ મળી નથી).
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ઇસરો (ભારતીય અંતરિક્ષ સંશોધન સંગઠન)ની સ્થાપના 15 ઓગસ્ટ 1969ના રોજ થઈ; મુખ્યાલય બેંગલુરુ. તે અંતરિક્ષ વિભાગ (Department of Space) હેઠળ કામ કરે છે, જેનો હવાલો સીધો વડાપ્રધાન પાસે રહે છે.
ઇસરોના વર્તમાન અધ્યક્ષ ડૉ. વી. નારાયણન છે — 13 જાન્યુઆરી 2025થી પદભાર; તેઓ અંતરિક્ષ વિભાગના સચિવ પણ છે.
સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટર (SHAR), શ્રીહરિકોટા આંધ્ર પ્રદેશના તિરુપતિ જિલ્લામાં આવેલું છે (2022ની જિલ્લા પુનર્રચના પહેલાં તે નેલ્લોર જિલ્લામાં ગણાતું); તેનું નામ ઇસરોના ત્રીજા અધ્યક્ષ સતીશ ધવન પરથી પડ્યું છે.
ભૂ-સ્થિર (જીઓસ્ટેશનરી) કક્ષા વિષુવવૃત્તની ઉપર આશરે 35,786 કિમીની ઊંચાઈએ હોય છે અને તેનો પરિભ્રમણકાળ આશરે 24 કલાક (એક નાક્ષત્ર દિવસ = 23 કલાક 56 મિનિટ) છે; ભારતનો પ્રથમ ઉપગ્રહ આર્યભટ્ટ 19 એપ્રિલ 1975ના રોજ છોડાયો હતો.
વોરહેડ: Mk 81 જનરલ પરપઝ, જેમાં આશરે 125 કિલોગ્રામ વિસ્ફોટક.
માર્ગદર્શન: મધ્ય-માર્ગમાં INS (ઇનર્શિયલ નેવિગેશન સિસ્ટમ) અને GPS; અમુક પ્રકારોમાં અંતિમ તબક્કા માટે ઇલેક્ટ્રો-ઓપ્ટિકલ તથા ઇન્ફ્રારેડ સીકર.
લાભ: દુશ્મનની હવાઈ સંરક્ષણ મર્યાદાની બહાર રહીને 'સ્ટૅન્ડ-ઑફ' હુમલો કરી શકાય.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ભારત ઇલેક્ટ્રોનિક્સ લિમિટેડ (BEL)ની સ્થાપના 1954માં થઈ; મુખ્યાલય બેંગલુરુ; તે સંરક્ષણ મંત્રાલય હેઠળનું "નવરત્ન" જાહેર સાહસ છે.
DRDO (સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠન)ની સ્થાપના 1958માં થઈ; મુખ્યાલય DRDO ભવન, રાજાજી માર્ગ, નવી દિલ્હી.
ગ્લાઇડ બોમ્બને પોતાનું એન્જિન હોતું નથી — વિમાનમાંથી છોડ્યા પછી તે પાંખો વડે સરકીને લક્ષ્ય સુધી પહોંચે છે. "સ્ટૅન્ડ-ઑફ" શસ્ત્ર એટલે દુશ્મનની હવાઈ સંરક્ષણ પહોંચની બહાર રહીને છોડી શકાય તેવું શસ્ત્ર.
INS = ઇનર્શિયલ નેવિગેશન સિસ્ટમ; GPS = ગ્લોબલ પોઝિશનિંગ સિસ્ટમ (અમેરિકાની વ્યવસ્થા). ભારતની પોતાની પ્રાદેશિક નૌસંચાલન ઉપગ્રહ વ્યવસ્થા NavIC (નેવિગેશન વિથ ઇન્ડિયન કોન્સ્ટેલેશન) છે, જે ઇસરોએ વિકસાવી — અગાઉ તેનું નામ IRNSS હતું, 2016માં બદલાયું.
Mk 80 શ્રેણી (Mk 81, Mk 82, Mk 83, Mk 84) અમેરિકન મૂળના સામાન્ય હેતુના અમાર્ગદર્શિત બોમ્બ છે; તેમાં Mk 81 સૌથી નાનો — નામમાત્ર વજન 250 પાઉન્ડ (આશરે 113 કિગ્રા).
રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહે 3 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ નવી દિલ્હીના કર્તવ્ય ભવનમાં સંરક્ષણ કૂટનીતિ અંગેનો 'RAKSHA' દસ્તાવેજ બહાર પાડ્યો. તે 2026થી 2036 સુધીના દસ વર્ષનો રોડમેપ છે.
વિગત
તારીખ અને સ્થળ: 3 સપ્ટેમ્બર 2026, કર્તવ્ય ભવન, નવી દિલ્હી.
તૈયાર કરનાર: સંરક્ષણ મંત્રાલયનો સંરક્ષણ વિભાગ (Department of Defence).
સમયગાળો: 10 વર્ષનો રોડમેપ, 2026થી 2036.
ચાર મુખ્ય સ્તંભ: વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી, ક્ષમતા-નિર્માણ (કેપેસિટી બિલ્ડિંગ), સ્વદેશી સંરક્ષણ નિકાસ અને દરિયાઈ સુરક્ષા.
ધ્યેય: ભારતને સંરક્ષણ ઉત્પાદનનું કેન્દ્ર તથા હિંદ મહાસાગર ક્ષેત્રમાં 'નેટ સિક્યોરિટી પ્રોવાઇડર' અને 'ફર્સ્ટ રિસ્પોન્ડર' તરીકે સ્થાપિત કરવું.
આ ભારતનો સંરક્ષણ કૂટનીતિ માટેનો પ્રથમ પ્રકારનો સંકલિત દસ્તાવેજ ગણાવાયો છે.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
સંરક્ષણ મંત્રાલયમાં પાંચ વિભાગ છે: સંરક્ષણ વિભાગ, સૈન્ય બાબતોનો વિભાગ (ડિસેમ્બર 2019માં રચાયો), સંરક્ષણ ઉત્પાદન વિભાગ, સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ વિભાગ તથા ભૂતપૂર્વ સૈનિક કલ્યાણ વિભાગ.
ચીફ ઑફ ડિફેન્સ સ્ટાફ (CDS)નું પદ 2019માં સર્જાયું; પ્રથમ CDS જનરલ બિપિન રાવતે 1 જાન્યુઆરી 2020ના રોજ પદભાર સંભાળ્યો હતો. વર્તમાન (ત્રીજા) CDS જનરલ એન. એસ. રાજા સુબ્રમણિ છે — 31 મે 2026થી.
રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહ ઉત્તર પ્રદેશની લખનૌ લોકસભા બેઠકના સાંસદ છે.
કર્તવ્ય ભવન એ સેન્ટ્રલ વિસ્ટા પુનર્વિકાસ યોજના હેઠળ કર્તવ્ય પથ પર બનેલું "સામાન્ય કેન્દ્રીય સચિવાલય" છે; કર્તવ્ય ભવન-3નું ઉદ્ઘાટન 6 ઓગસ્ટ 2025ના રોજ અને કર્તવ્ય ભવન-1 તથા 2નું 13 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ થયું.
હિંદ મહાસાગર ક્ષેત્ર માટે "નેટ સિક્યોરિટી પ્રોવાઇડર" શબ્દ ભારતની સત્તાવાર દરિયાઈ સુરક્ષા વ્યૂહરચના (Ensuring Secure Seas, 2015)માં વપરાયેલો છે.
ટુ-સ્ટાર રૅન્ક એટલે એર વાઇસ માર્શલ (સેનામાં મેજર જનરલ અને નૌકાદળમાં રિયર એડમિરલ સમકક્ષ).
18 જૂન 1994ના રોજ ભારતીય વાયુસેનાની શિક્ષણ શાખા (એજ્યુકેશન બ્રાન્ચ)માં કમિશન મળ્યું; 30થી વધુ વર્ષની સેવા.
ત્રણેય સેનાઓમાંથી સૈનિક શાળાનું સંચાલન કરનારાં પ્રથમ મહિલા અધિકારી — સૈનિક શાળા, કપૂરથલા (પંજાબ)નાં આચાર્ય રહી ચૂક્યાં છે.
તેમણે IIT કાનપુર અને પુણે યુનિવર્સિટીમાં વાયુસેનાની 'ચેર ઑફ એક્સેલન્સ' સ્થાપવામાં આગેવાની લીધી.
ભારતીય વાયુસેનાની સ્થાપના 8 ઓક્ટોબર 1932; વર્તમાન વાયુસેના પ્રમુખ એર ચીફ માર્શલ અમર પ્રીત સિંહ.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ભારતીય વાયુસેનાનું મુખ્યાલય વાયુ ભવન, નવી દિલ્હી ખાતે છે; વાયુસેના દિવસ 8 ઓક્ટોબરે ઊજવાય છે (વાયુસેનાની પ્રથમ સ્ક્વોડ્રન 1 એપ્રિલ 1933ના રોજ રચાઈ હતી).
સૈનિક શાળાઓની યોજના 1961માં તત્કાલીન રક્ષામંત્રી વી. કે. કૃષ્ણ મેનને શરૂ કરી હતી; તેમનું સંચાલન સંરક્ષણ મંત્રાલય હેઠળની "સૈનિક સ્કૂલ સોસાયટી" કરે છે.
વાયુસેનાનું સર્વોચ્ચ (માનદ) પાંચ-સ્ટાર પદ "માર્શલ ઑફ ધ એર ફોર્સ" છે અને અત્યાર સુધી માત્ર અર્જન સિંહને જ 2002માં આ પદ મળ્યું છે.
IIT કાનપુરની સ્થાપના 1959માં થઈ; પુણે યુનિવર્સિટી (હાલ સાવિત્રીબાઈ ફુલે પુણે યુનિવર્સિટી)ની સ્થાપના 10 ફેબ્રુઆરી 1949ના રોજ થઈ.
રાષ્ટ્રીયગોલ્લાલા ગુડીભારતીય પુરાતત્ત્વ સર્વેક્ષણAMASR અધિનિયમ 1958મુલુગુ જિલ્લો
5. તેલંગાણાનું કાકતિય કાલીન 'ગોલ્લાલા ગુડી' મંદિર રાષ્ટ્રીય મહત્ત્વનું સ્મારક જાહેર
સંસ્કૃતિ મંત્રાલયે તેલંગાણાના મુલુગુ જિલ્લાના પાલમપેટ ગામમાં આવેલા કાકતિય કાલીન ગોલ્લાલા ગુડી મંદિરને રાષ્ટ્રીય મહત્ત્વનું પ્રાચીન સ્મારક જાહેર કર્યું. આ સાથે તેલંગાણામાં ASI-સંરક્ષિત સ્મારકોની સંખ્યા 10 થઈ.
જાહેરનામું: સંસ્કૃતિ મંત્રાલય, 31 ઓગસ્ટ 2026; પ્રાચીન સ્મારક તથા પુરાતત્ત્વીય સ્થળ અને અવશેષ (AMASR) અધિનિયમ, 1958ની કલમ 4(3) હેઠળ.
સ્થાપત્ય: 'ત્રિકૂટાલય' પ્રકારનું — પૂર્વાભિમુખ મંડપની આસપાસ ત્રણ ગર્ભગૃહ; મધ્ય ગર્ભગૃહમાં શિવલિંગ.
કોતરણી: પૅરાપેટ પર બારીક શિલ્પ, દ્વારશાખાઓ પર હંસની હારમાળા અને જાળીકામ.
કાળ: કાકતિય વંશ (વારંગલ કેન્દ્રિત) — રામપ્પા મંદિર પણ આ જ વંશનું.
આ જાહેરાત પછી તેલંગાણામાં ASI દ્વારા સંરક્ષિત સ્મારકોની સંખ્યા 10 થઈ.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ભારતીય પુરાતત્ત્વ સર્વેક્ષણ (ASI)ની સ્થાપના 1861માં થઈ; ઍલેક્ઝાન્ડર કનિંગહામ તેના પ્રથમ મહાનિદેશક (1871થી) બન્યા; મુખ્યાલય નવી દિલ્હી; તે સંસ્કૃતિ મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત છે.
AMASR અધિનિયમ, 1958 હેઠળ સંરક્ષિત સ્મારકની આસપાસનો 100 મીટરનો વિસ્તાર "પ્રતિબંધિત" અને ત્યાર પછીનો 200 મીટરનો વિસ્તાર "નિયંત્રિત" ગણાય છે.
રામપ્પા (રુદ્રેશ્વર) મંદિર ઈ.સ. 1213માં કાકતિય શાસક ગણપતિ દેવના સેનાપતિ રેચેર્લા રુદ્રે બંધાવ્યું હતું; 25 જુલાઈ 2021ના રોજ તે યુનેસ્કો વિશ્વ ધરોહર યાદીમાં સામેલ થયું — ભારતનું 39મું વિશ્વ ધરોહર સ્થળ.
કાકતિય વંશની રાજધાની ઓરુગલ્લુ (વારંગલ) હતી; રાણી રુદ્રમા દેવી (1262-1289) આ વંશનાં પ્રસિદ્ધ શાસક હતાં અને પ્રતાપરુદ્ર છેલ્લા મોટા શાસક હતા.
તેલંગાણા 2 જૂન 2014ના રોજ ભારતનું 29મું રાજ્ય બન્યું; રાજધાની હૈદરાબાદ. કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ મંત્રી ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવત છે (પ્રવાસન મંત્રાલયનો હવાલો પણ તેમની પાસે).
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે જાહેરાત કરી કે ગુજરાત ગાંધીનગરમાં ₹316 કરોડના ખર્ચે અદ્યતન પેરા હાઈ પરફોર્મન્સ સેન્ટર ઊભું કરી રહ્યું છે. અમદાવાદમાં યોજાનારી વર્લ્ડ આર્ચરી પેરા સિરીઝના ખેલાડીઓને આવકારતી વખતે તેમણે આ જાહેરાત કરી.
વિગત
ખર્ચ: ₹316 કરોડ; સ્થળ: ગાંધીનગર.
જાહેરાત કરનાર: મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ.
પેરાલિમ્પિકમાં ભાગ લેનારા દિવ્યાંગ ખેલાડીઓને ગુજરાત સરકાર ₹10 લાખની આર્થિક સહાય આપે છે; ચંદ્રક વિજેતાઓને 'ખેલ પ્રતિભા પુરસ્કાર' પણ.
રાજ્યની 28 શાળાઓમાં આશરે 1,000 તીરંદાજી ખેલાડીઓને તાલીમ અપાઈ રહી છે.
અમદાવાદ 2030ની કોમનવેલ્થ ગેમ્સનું યજમાન છે અને ભારત 2036ના ઓલિમ્પિકની યજમાની માટે પ્રયત્નશીલ છે.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ગુજરાત રાજ્યની સ્થાપના 1 મે 1960ના રોજ થઈ; 1970થી ગાંધીનગર તેનું પાટનગર છે અને તે સાબરમતી નદીના કાંઠે વસેલું છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય પેરાલિમ્પિક સમિતિ (IPC)ની સ્થાપના 22 સપ્ટેમ્બર 1989ના રોજ ડ્યુસેલ્ડોર્ફ (જર્મની)માં થઈ; મુખ્યાલય બોન (જર્મની). પેરાલિમ્પિક રમતો દર ચાર વર્ષે, ઓલિમ્પિક પછી એ જ યજમાન શહેરમાં યોજાય છે.
પેરાલિમ્પિક કમિટી ઑફ ઇન્ડિયા (PCI)ની સ્થાપના 1992માં થઈ; મુખ્યાલય નવી દિલ્હી.
ખેલો ઇન્ડિયા યોજના યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રાલયની છે — 2017માં મંજૂરી અને પ્રથમ ખેલો ઇન્ડિયા સ્કૂલ ગેમ્સ જાન્યુઆરી 2018માં; ગુજરાતનો "ખેલ મહાકુંભ" 2010માં તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ શરૂ કરાવ્યો હતો.
ભારતનું સર્વોચ્ચ રમત સન્માન "મેજર ધ્યાનચંદ ખેલ રત્ન" છે (6 ઓગસ્ટ 2021ના રોજ રાજીવ ગાંધી ખેલ રત્નમાંથી નામ બદલાયું); ચાર વર્ષના સાતત્યપૂર્ણ પ્રદર્શન માટે અર્જુન પુરસ્કાર અને પ્રશિક્ષકો માટે દ્રોણાચાર્ય પુરસ્કાર અપાય છે.
ગુજરાતવાઇબ્રન્ટ ગુજરાત 2027ભૂપેન્દ્ર પટેલઆનંદ મહિન્દ્રાAM/NS ઇન્ડિયાહજીરા
7. વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત 2027 પહેલાં મુંબઈમાં રોડ-શો — મુખ્યમંત્રીની ઉદ્યોગપતિઓ સાથે એક-એક બેઠક
ગાંધીનગર-દિલ્હીના કર્ટન રેઝર પછીનું નવું પગલું: મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે 3 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ મુંબઈના તાજમહલ પેલેસ ખાતે રોડ-શો કરી અગ્રણી ઉદ્યોગપતિઓ સાથે અલગ-અલગ બેઠકો કરી. 11મી વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત ગ્લોબલ સમિટ 10થી 12 જાન્યુઆરી 2027ના રોજ યોજાશે.
વિગત
તારીખ અને સ્થળ: 3 સપ્ટેમ્બર 2026, ધ તાજમહલ પેલેસ, કોલાબા, મુંબઈ.
આનંદ મહિન્દ્રા (મહિન્દ્રા ગ્રૂપ) સાથે ઇલેક્ટ્રિક વાહન ઇકોસિસ્ટમના વિસ્તરણ અને ગિફ્ટ સિટીમાં હાજરી અંગે ચર્ચા.
AM/NS ઇન્ડિયાના CEO અમિત હરલાલકા સાથે બેઠક — ₹80,000 કરોડનો મૂડીરોકાણ કાર્યક્રમ, હજીરા ખાતે નવીનીકરણીય ઊર્જા અને બૅટરી સ્ટોરેજ માટે વધારાના ₹10,000 કરોડ, અને 2.5 કરોડ ટન (25 મિલિયન ટન) સ્ટીલ ઉત્પાદન ક્ષમતાનું લક્ષ્ય.
હિન્દાલ્કો ઇન્ડસ્ટ્રીઝના MD સતીશ પાઈ સાથે તાંબાના રિસાયક્લિંગ પ્લાન્ટ અને ઇ-વેસ્ટ વ્યવસ્થાપન અંગે ચર્ચા.
વેલસ્પન લિવિંગનાં CEO અને MD દીપાલી ગોએન્કા સાથે અંજાર (કચ્છ) અને વાપીના એકમો તથા ગુજરાત ટેક્સટાઇલ પોલિસી 2024 હેઠળ ટેક્નિકલ ટેક્સટાઇલના વિસ્તરણ અંગે ચર્ચા.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત ગ્લોબલ સમિટની પ્રથમ આવૃત્તિ 28 સપ્ટેમ્બર 2003ના રોજ તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ શરૂ કરી હતી; હવે તે દર બે વર્ષે ગાંધીનગરના મહાત્મા મંદિર ખાતે યોજાય છે.
GIFT સિટીનું પૂરું નામ ગુજરાત ઇન્ટરનેશનલ ફાઇનાન્સ ટેક-સિટી છે; તેનું નિયમનકાર IFSCA (ઇન્ટરનેશનલ ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસિસ સેન્ટર્સ ઓથોરિટી) 27 એપ્રિલ 2020ના રોજ સ્થપાયું અને તેનું મુખ્યાલય પણ ગિફ્ટ સિટી, ગાંધીનગર ખાતે છે.
AM/NS = આર્સેલરમિત્તલ નિપ્પોન સ્ટીલ; સુરત જિલ્લાના હજીરા ખાતેનો તેનો મુખ્ય પ્લાન્ટ અગાઉ એસ્સાર સ્ટીલનો હતો અને 2019માં સંયુક્ત સાહસ રચાયું.
ધ તાજમહલ પેલેસ હોટેલ મુંબઈના કોલાબા વિસ્તારમાં, ગેટવે ઑફ ઇન્ડિયા પાસે આવેલી છે; તે જમશેદજી ટાટાએ બંધાવી હતી અને 16 ડિસેમ્બર 1903ના રોજ ખુલ્લી મુકાઈ હતી.
₹3.31 કરોડ — ચેહર માતાજી મંદિર પાસે મહીસાગર નદીકાંઠે પાયાની સુવિધાઓ, ભાદરવા (વડોદરા જિલ્લો).
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડની રચના 1995માં થઈ અને 1999થી તે સ્વતંત્ર બન્યું; તે રાજ્યના પ્રવાસન અને યાત્રાધામ વિકાસ વિભાગ હેઠળ કામ કરે છે.
ગુજરાતમાં હાલ 34 જિલ્લા છે — સૌથી નવો વાવ-થરાદ જિલ્લો બનાસકાંઠામાંથી છૂટો પડીને 2 ઓક્ટોબર 2025થી અમલમાં આવ્યો; તેનું મુખ્યાલય થરાદ છે.
ગીર વિશ્વમાં એશિયાઈ સિંહનું એકમાત્ર કુદરતી નિવાસસ્થાન છે; 1965માં તેને અભયારણ્ય અને 1975માં રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન જાહેર કરાયું; તે જૂનાગઢ, ગીર સોમનાથ અને અમરેલી જિલ્લામાં ફેલાયેલું છે.
અંજાર કચ્છ જિલ્લામાં, ગોંડલ રાજકોટ જિલ્લામાં અને વાંસદા નવસારી જિલ્લામાં આવેલાં છે.
મહી (મહીસાગર) નદી પરથી નામ પામેલો મહીસાગર જિલ્લો 26 જાન્યુઆરી 2013ના રોજ પંચમહાલ અને ખેડા જિલ્લામાંથી બન્યો; મુખ્યાલય લુણાવાડા.
9. અમદાવાદમાં 'વર્લ્ડ આર્ચરી પેરા સિરીઝ 2026' — 19 દેશના 108 તીરંદાજ, અમિત શાહે ઉદ્ઘાટન કર્યું
કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી અમિત શાહે વીડિયો કોન્ફરન્સ દ્વારા 'વર્લ્ડ આર્ચરી પેરા સિરીઝ અમદાવાદ 2026'નું ઉદ્ઘાટન કર્યું. અમદાવાદના સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ ખાતે 5થી 9 સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન 19 દેશના 108 તીરંદાજ ભાગ લેશે.
વિગત
ઉદ્ઘાટન: કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી અમિત શાહ દ્વારા વીડિયો કોન્ફરન્સથી.
સ્થળ અને તારીખ: સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ, અમદાવાદ; 5થી 9 સપ્ટેમ્બર 2026.
સહભાગિતા: 19 દેશના 108 તીરંદાજ, જેમાં 29 ભારતીય ખેલાડી; ભૂતાન, બ્રિટન, ચીન, બાંગ્લાદેશ, ફ્રાન્સ, જર્મની, ઇન્ડોનેશિયા અને અમેરિકા સહિતના દેશો.
અમિત શાહે જણાવ્યું કે અમદાવાદ 2030ની (શતાબ્દી) કોમનવેલ્થ ગેમ્સનું યજમાન છે અને શહેરે 2036ના ઓલિમ્પિક માટે દાવેદારી રજૂ કરી છે.
ગુજરાતે 2025-26 દરમિયાન આશરે 10 આંતરરાષ્ટ્રીય રમત-સ્પર્ધાઓનું આયોજન કર્યું.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
વર્લ્ડ આર્ચરી ફેડરેશન (અગાઉ FITA)ની સ્થાપના 4 સપ્ટેમ્બર 1931ના રોજ થઈ; મુખ્યાલય લોઝાન (સ્વિટ્ઝર્લેન્ડ); 2011માં તેનું નામ બદલીને વર્લ્ડ આર્ચરી કરાયું.
આર્ચરી એસોસિએશન ઑફ ઇન્ડિયાની સ્થાપના 8 ઓગસ્ટ 1973ના રોજ થઈ; મુખ્યાલય નવી દિલ્હી.
ઓલિમ્પિકમાં અત્યાર સુધી માત્ર રિકર્વ ધનુષ જ વપરાયું છે; કમ્પાઉન્ડ ધનુષ 2028ની લોસ એન્જલસ ઓલિમ્પિકમાં (મિશ્ર ટીમ સ્પર્ધા રૂપે) પ્રથમ વાર સામેલ થશે — IOCએ 9 એપ્રિલ 2025ના રોજ મંજૂરી આપી.
કોમનવેલ્થ ગેમ્સ દર ચાર વર્ષે યોજાય છે; પ્રથમ આવૃત્તિ 1930માં હેમિલ્ટન (કૅનેડા)માં "બ્રિટિશ એમ્પાયર ગેમ્સ" નામે યોજાઈ હતી; અમદાવાદને 2030ની શતાબ્દી આવૃત્તિની યજમાની 26 નવેમ્બર 2025ના રોજ ગ્લાસગોમાં મળી.
સાબરમતી નદી રાજસ્થાનની અરવલ્લી પર્વતમાળામાં (ઉદયપુર જિલ્લા વિસ્તારમાં) ઊગમ પામી ખંભાતના અખાતમાં ઠલવાય છે; કુલ લંબાઈ આશરે 371 કિમી. તેના કાંઠે ગાંધીજીએ 1917માં સાબરમતી આશ્રમ સ્થાપ્યો, જ્યાંથી 12 માર્ચ 1930ના રોજ દાંડીકૂચ શરૂ થઈ હતી.
ક્રિકેટ ક્લબ ઑફ ઇન્ડિયા (સ્થાપના 1933)નું મેદાન બ્રેબોર્ન સ્ટેડિયમ (1937) છે, જે મુંબઈના ચર્ચગેટ વિસ્તારમાં આવેલું છે.
વડોદરા વિશ્વામિત્રી નદીના કાંઠે વસેલું છે (નદીનું ઊગમ પાવાગઢ). વડોદરા ઇન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ સ્ટેડિયમ કોટંબી (હાલોલ રોડ) ખાતે છે અને ત્યાં પ્રથમ આંતરરાષ્ટ્રીય મૅચ 22 ડિસેમ્બર 2024ના રોજ રમાઈ હતી.
મંધાના મહિલા આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટમાં 18 સદી ધરાવે છે ⚠️ (એક જ સ્રોતમાં નોંધાયેલો આંકડો).
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
સ્મૃતિ મંધાનાનો જન્મ 18 જુલાઈ 1996ના રોજ મુંબઈમાં થયો; તેમનો પરિવાર મહારાષ્ટ્રના સાંગલી (માધવનગર)નો છે; 2018માં તેમને અર્જુન પુરસ્કાર મળ્યો.
મંધાનાને 2018 અને 2021માં ICCની "રશેલ હેહો ફ્લિન્ટ ટ્રોફી" (વર્ષની શ્રેષ્ઠ મહિલા ક્રિકેટર) મળી; 2024માં તેઓ ICC મહિલા ODI ક્રિકેટર ઑફ ધ યર બન્યાં.
મિતાલી રાજનો જન્મ 3 ડિસેમ્બર 1982ના રોજ થયો; તેમને 2003માં અર્જુન પુરસ્કાર, 2015માં પદ્મશ્રી અને 2021માં મેજર ધ્યાનચંદ ખેલ રત્ન મળ્યો — ખેલ રત્ન મેળવનારાં તેઓ પ્રથમ મહિલા ક્રિકેટર છે.
એશિયન ક્રિકેટ કાઉન્સિલ (ACC)ની સ્થાપના 19 સપ્ટેમ્બર 1983ના રોજ નવી દિલ્હીમાં થઈ હતી; તેનું મુખ્યાલય હાલ દુબઈ (સંયુક્ત આરબ અમીરાત)માં છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયજ્યોર્જિયા મેલોનીઇટાલીસિલ્વિયો બર્લુસ્કોની1,413 દિવસ
12. જ્યોર્જિયા મેલોનીની સરકાર બીજા વિશ્વયુદ્ધ પછીની ઇટાલીની સૌથી લાંબી ચાલનારી સરકાર બની
4 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ઇટાલીનાં વડાપ્રધાન જ્યોર્જિયા મેલોનીની સરકારે સળંગ 1,413 દિવસ પૂરા કરી બીજા વિશ્વયુદ્ધ પછીની ઇટાલીની સૌથી લાંબી ચાલનારી સરકાર બનવાનો વિક્રમ સર્જ્યો.
મેલોનીનું ગઠબંધન ઓક્ટોબર 2022થી સત્તામાં છે; તેઓ ઇટાલીનાં પ્રથમ મહિલા વડાપ્રધાન છે.
ઇટાલીમાં આઠ દાયકામાં 68 સરકારો બની છે — રાજકીય અસ્થિરતાનું ઉદાહરણ.
મેલોની અને તેમના પક્ષે આ સિદ્ધિની ઉજવણી દક્ષિણ ઇટાલીના શહેર બારીમાં યોજાયેલી ચૂંટણી-પૂર્વ સભામાં કરી.
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ મેલોનીને આ સિદ્ધિ બદલ અભિનંદન પાઠવ્યાં.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
ઇટાલીની રાજધાની રોમ છે અને ચલણ યુરો; તેની સંસદનાં બે ગૃહ છે — ચેમ્બર ઑફ ડેપ્યુટીઝ અને સેનેટ ઑફ ધ રિપબ્લિક.
ઇટાલી 1957ની રોમ સંધિ દ્વારા યુરોપીય આર્થિક સમુદાય (EEC)ના સ્થાપક સભ્યોમાં હતું; 4 એપ્રિલ 1949થી તે નાટોનું સ્થાપક સભ્ય છે; G7નું સભ્ય છે; અને 14 ડિસેમ્બર 1955થી સંયુક્ત રાષ્ટ્રનું સભ્ય છે.
ઇટાલીના રાષ્ટ્રપતિ સર્જિયો મટ્ટારેલા છે — 2015થી પદ પર, હાલ બીજી મુદતમાં.
જ્યોર્જિયા મેલોનીના પક્ષનું નામ "બ્રધર્સ ઑફ ઇટાલી" (ફ્રાટેલી ડિ ઇટાલિયા) છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયWMOઅલ નીનોનીનો 3.4પ્રશાંત મહાસાગર
13. WMO ની ચેતવણી — અલ નીનો 'અતિ પ્રબળ' બનશે, ફેબ્રુઆરી 2027 સુધી ટકવાની લગભગ 100% સંભાવના
વિશ્વ હવામાન સંગઠન (WMO)ના તાજા અલ નીનો/લા નીના અપડેટ મુજબ અલ નીનો 'અતિ પ્રબળ' (very strong) સ્વરૂપ ધારણ કરશે અને 2026ના અંત ભાગમાં ટોચે પહોંચશે. ફેબ્રુઆરી 2027 સુધી તે ટકી રહેવાની સંભાવના લગભગ 100 ટકા છે.
ઓગસ્ટ 2026ના અપડેટ મુજબ મધ્ય-પૂર્વ વિષુવવૃત્તીય પ્રશાંત મહાસાગરમાં દરિયાઈ સપાટીના તાપમાનની ધન વિચલન સતત વધી રહી છે.
સપ્ટેમ્બર-નવેમ્બર 2026 તથા ડિસેમ્બર 2026-ફેબ્રુઆરી 2027 એમ બંને ગાળામાં અલ નીનો ટકવાની સંભાવના લગભગ 100 ટકા — WMO એ આવા અપડેટમાં અત્યાર સુધીની સૌથી ઊંચી નિશ્ચિતતા દર્શાવી છે.
અસર: લગભગ તમામ ભૂમિ-વિસ્તારોમાં સામાન્યથી વધુ તાપમાન તથા દુષ્કાળ અને પૂર જેવી અંતિમ કક્ષાની હવામાન ઘટનાઓનું જોખમ વધશે.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
વિશ્વ હવામાન સંગઠન (WMO)ની સ્થાપના 23 માર્ચ 1950ના રોજ થઈ અને 1951થી તે સંયુક્ત રાષ્ટ્રની વિશિષ્ટ સંસ્થા બન્યું; મુખ્યાલય જિનીવા (સ્વિટ્ઝર્લેન્ડ); 23 માર્ચ "વિશ્વ હવામાન દિવસ" તરીકે ઊજવાય છે.
અલ નીનો અને લા નીના એ ENSO (અલ નીનો-સધર્ન ઓસિલેશન)ના અનુક્રમે ઉષ્ણ અને શીત તબક્કા છે.
"અલ નીનો" સ્પેનિશ શબ્દ છે, જેનો અર્થ "નાનો બાળક" (બાળ ઈસુ) થાય છે — નાતાલના સમયગાળામાં આ ઘટના દેખાતી હોવાથી પેરુના માછીમારોએ તેને આ નામ આપ્યું હતું.
અલ નીનો સામાન્ય રીતે ભારતના દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસાને નબળું પાડે છે.
ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)ની સ્થાપના 15 જાન્યુઆરી 1875ના રોજ કલકત્તામાં થઈ હતી; હાલ મુખ્યાલય મૌસમ ભવન, લોદી રોડ, નવી દિલ્હી અને તે પૃથ્વી વિજ્ઞાન મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત છે.
14. એડોબીના નવા CEO તરીકે ભારતીય મૂળના અનિલ ચક્રવર્તીની નિમણૂક, શાંતનુ નારાયણ કાર્યકારી અધ્યક્ષ બનશે
એડોબીના બોર્ડે 3 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ જાહેર કર્યું કે ભારતીય મૂળના અનિલ ચક્રવર્તી 1 ડિસેમ્બર 2026થી કંપનીના પ્રમુખ અને મુખ્ય કારોબારી અધિકારી (CEO) બનશે. લાંબા સમયથી CEO રહેલા શાંતનુ નારાયણ કાર્યકારી અધ્યક્ષ (એક્ઝિક્યુટિવ ચેર) બનશે.
વિગત
જાહેરાત: 3 સપ્ટેમ્બર 2026; અમલ 1 ડિસેમ્બર 2026થી.
અનિલ ચક્રવર્તી પ્રમુખ અને CEO બનવા ઉપરાંત એડોબીના બોર્ડ ઑફ ડિરેક્ટર્સમાં પણ જોડાશે.
હાલમાં તેઓ એડોબીના 'કસ્ટમર એક્સપીરિયન્સ ઓર્કેસ્ટ્રેશન' વ્યવસાય તથા વિશ્વવ્યાપી ફિલ્ડ ઓપરેશન્સના પ્રમુખ છે.
તેઓ આશરે સાત વર્ષ પહેલાં એડોબીમાં જોડાયા હતા; અગાઉ ડેટા મેનેજમેન્ટ કંપની ઇન્ફોર્મેટિકાના CEO હતા.
શાંતનુ નારાયણ કાર્યકારી અધ્યક્ષ તરીકે સંક્રમણ અને કંપનીના પરિવર્તનમાં સહયોગ આપશે.
એડોબીનું મુખ્યાલય સૅન હોઝે (કૅલિફોર્નિયા, અમેરિકા)માં છે.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
એડોબીની સ્થાપના ડિસેમ્બર 1982માં જ્હોન વોરનોક અને ચાર્લ્સ ગેશ્કેએ કરી હતી; શરૂઆત માઉન્ટન વ્યૂમાં થઈ અને હાલનું મુખ્યાલય સૅન હોઝે (કૅલિફોર્નિયા) છે.
પોસ્ટસ્ક્રિપ્ટ, PDF (પોર્ટેબલ ડોક્યુમેન્ટ ફોર્મેટ) અને ફોટોશોપ — આ ત્રણેય એડોબીની દેન છે.
શાંતનુ નારાયણનો જન્મ 27 મે 1963ના રોજ હૈદરાબાદમાં થયો હતો; તેઓ ડિસેમ્બર 2007થી એડોબીના CEO રહ્યા છે.
ભારતીય પ્રતિભૂતિ અને વિનિમય બોર્ડ (સેબી)એ 1 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ઝેરોધા કોર્પોરેટ એડવાઇઝર્સ પ્રાઇવેટ લિમિટેડને કૅટેગરી-I મર્ચન્ટ બૅન્કર તરીકે નોંધ્યું. હવે કંપની IPO સહિતના ઇશ્યુ-વ્યવસ્થાપનનું કામ કરી શકશે.
વિગત
નોંધણી તારીખ: 1 સપ્ટેમ્બર 2026; અરજી 27 એપ્રિલ 2026ના રોજ કરાઈ હતી.
કૅટેગરી-I મર્ચન્ટ બૅન્કર IPO અને FPO નું સંચાલન, અન્ડરરાઇટિંગ, વિલિનીકરણ-અધિગ્રહણ (M&A) અને મૂલ્યાંકન જેવી પૂર્ણ-સેવાઓ આપી શકે છે.
સેબીના 3 જાન્યુઆરી 2026થી અમલી સુધારેલા માળખા મુજબ નવા કૅટેગરી-I મર્ચન્ટ બૅન્કર માટે લઘુતમ નેટવર્થ ₹50 કરોડ અને લિક્વિડ નેટવર્થ ₹12.5 કરોડ જરૂરી (અગાઉ ₹5 કરોડ).
ઝેરોધાની સ્થાપના ઓગસ્ટ 2010માં બેંગલુરુમાં થઈ હતી.
સેબીની સ્થાપના 1992માં કાયદાકીય સંસ્થા તરીકે થઈ; મુખ્યાલય મુંબઈ.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
સેબીની રચના 1988માં બિન-વૈધાનિક સંસ્થા તરીકે થઈ હતી; 30 જાન્યુઆરી 1992ના રોજ સેબી અધિનિયમ, 1992 હેઠળ તેને વૈધાનિક દરજ્જો મળ્યો. મુખ્યાલય બાંદ્રા-કુર્લા સંકુલ, મુંબઈ.
સેબી નાણાં મંત્રાલયના આર્થિક બાબતોના વિભાગ (DEA) હેઠળ કાર્યરત છે; તેના વર્તમાન અધ્યક્ષ તુહિન કાંત પાંડે છે — 1 માર્ચ 2025થી, સેબીના 11મા અધ્યક્ષ.
BSE (બોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જ)ની સ્થાપના 1875માં થઈ — તે એશિયાનું સૌથી જૂનું શેરબજાર છે; NSEની સ્થાપના 1992માં થઈ અને કામકાજ 1994થી શરૂ થયું.
IPO = ઇનિશિયલ પબ્લિક ઓફર (કંપનીનું પ્રથમ જાહેર ભરણું); FPO = ફર્ધર પબ્લિક ઓફર — સેબીના ICDR નિયમોમાં આ જ નામ વપરાય છે, બજારમાં તેને "ફોલો-ઓન પબ્લિક ઓફર" પણ કહેવાય છે.
ઝેરોધાના સ્થાપક નીતિન કામથ અને નિખિલ કામથ ભાઈઓ છે.
દ્વારકા: જગત મંદિર (દ્વારકાધીશ મંદિર)માં મધરાતે જન્મોત્સવ; પોલીસ અને મંદિર વહીવટીતંત્રે બૅરિકેડ સાથે ભીડ-વ્યવસ્થાપન કર્યું. દ્વારકા હિન્દુ ધર્મનાં ચાર ધામમાંનું એક છે.
રાજકોટ: વિશ્વ હિન્દુ પરિષદ દ્વારા 41મી ભવ્ય શોભાયાત્રા, 22 કિલોમીટરનો માર્ગ; 11 એક્ટિવા વાહનો પર અમરનાથ શિવલિંગની ઝાંખી; ડ્રોન અને AI-આધારિત ભીડ-વ્યવસ્થાપન.
વિક્રમ સંવત 2082નો શ્રાવણ માસ 13 ઓગસ્ટથી શરૂ થઈ 11 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ પૂરો થાય છે.
🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK
દ્વારકા ગુજરાતના દેવભૂમિ દ્વારકા જિલ્લામાં આવેલું છે — આ જિલ્લો 15 ઓગસ્ટ 2013ના રોજ જામનગર જિલ્લામાંથી છૂટો પડ્યો; જિલ્લા મુખ્યાલય ખંભાળિયા.
આદિ શંકરાચાર્યે સ્થાપેલાં ચાર ધામ છે — બદ્રીનાથ (ઉત્તરાખંડ), દ્વારકા (ગુજરાત), પુરી (ઓડિશા) અને રામેશ્વરમ્ (તમિલનાડુ); દ્વારકાનો મઠ "દ્વારકા શારદા પીઠમ્ (કાલિકા મઠ)" કહેવાય છે અને તે પશ્ચિમ આમ્નાય પીઠ છે.
જગત મંદિર (દ્વારકાધીશ મંદિર) પાંચ માળનું છે અને 72 સ્તંભો પર ટકેલું છે; તેની 52 ગજની ધજા દિવસમાં પાંચ વાર બદલવામાં આવે છે.
દ્વારકા ગોમતી નદીના કાંઠે, જ્યાં તે અરબી સમુદ્રને મળે છે ત્યાં વસેલું છે; ઓખાને બેટ દ્વારકા સાથે જોડતો 2,320 મીટર લાંબો "સુદર્શન સેતુ" 25 ફેબ્રુઆરી 2024ના રોજ ખુલ્લો મુકાયો — તે ભારતનો સૌથી લાંબો કેબલ-સ્ટેડ પુલ છે.
ઇસ્કોન (ઇન્ટરનેશનલ સોસાયટી ફોર ક્રિષ્ના કોન્શિયસનેસ)ની સ્થાપના 13 જુલાઈ 1966ના રોજ ન્યૂયોર્કમાં એ. સી. ભક્તિવેદાંત સ્વામી પ્રભુપાદે કરી હતી.