મુખ્ય સામગ્રી પર જાઓ
બધી તારીખો
7 સપ્ટેમ્બર 2026·30 વિષય

7 સપ્ટેમ્બર 2026 — કરન્ટ અફેર્સ વાંચન સામગ્રી

આ વાંચીને આજની ક્વિઝ રમો
રાષ્ટ્રીયનશા મુક્ત ભારતઅમિત શાહNDPSNCBગોવા

1. 'નશા મુક્ત ભારત 2029' — અમિત શાહે પણજીમાં ત્રણ વર્ષનો રોડમેપ જાહેર કર્યો

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી અમિત શાહે 6 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ ગોવાની રાજધાની પણજીમાં પત્રકાર પરિષદમાં 2029 સુધીમાં 'નશા મુક્ત ભારત' સિદ્ધ કરવાનો ત્રણ વર્ષનો રોડમેપ રજૂ કર્યો. આ પહેલાં તેમણે ગોવાના મુખ્યમંત્રી પ્રમોદ સાવંત સાથે રાજ્યની સુરક્ષા અને માદક દ્રવ્યોની સમીક્ષા બેઠક કરી હતી.

વિગત

  • રોડમેપનો સમયગાળો — જુલાઈ 2026થી જુલાઈ 2029.
  • ચાર આધારસ્તંભ — (1) ગુપ્તચર ને ઓપરેશન આધારિત અમલ, (2) પુરોગામી (precursor) રસાયણ અને કૃત્રિમ ડ્રગ્સ પર નિયંત્રણ, (3) માંગ ને હાનિમાં ઘટાડો, (4) ક્ષમતા-નિર્માણ અને આંતર-એજન્સી સંકલન.
  • 2014થી 2026 દરમિયાન 1.19 કરોડ કિલોગ્રામથી વધુ ડ્રગ્સ જપ્ત — અંદાજિત મૂલ્ય ₹1.89 લાખ કરોડ.
  • નશા મુક્ત ભારત અભિયાન અત્યાર સુધીમાં 25 કરોડ નાગરિકો સુધી પહોંચ્યું; આશરે 5.7 લાખ લોકોની સારવાર-પુનર્વસન થઈ.
  • વ્યસનમુક્તિ કેન્દ્રો ત્રણ ગણાં વધારીને 1,751 કરવાનું લક્ષ્ય.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • 'નશા મુક્ત ભારત અભિયાન' (NMBA) 15 ઑગસ્ટ 2020ના રોજ સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલય દ્વારા શરૂ થયું.
  • માદક દ્રવ્યો સામેની ટોચની સંકલન સંસ્થા NCORDની અધ્યક્ષતા ગૃહમંત્રી કરે છે; અમલ કરતી મુખ્ય એજન્સી નાર્કોટિક્સ કંટ્રોલ બ્યુરો (NCB) — સ્થાપના 1986, મુખ્યાલય નવી દિલ્હી, ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ. મૂળ કાયદો NDPS અધિનિયમ, 1985.
  • ગોવાની રાજધાની પણજી અને મુખ્યમંત્રી પ્રમોદ સાવંત.
રાષ્ટ્રીયLACકોર કમાન્ડર બેઠકઅરુણાચલ પ્રદેશ3 કોરગિરીશ કાલિયા

2. ભારત-ચીન વચ્ચે પૂર્વ ક્ષેત્રની પ્રથમ કોર કમાન્ડર સ્તરની વાટાઘાટ — અરુણાચલના વાચા-દામાઈમાં

ભારત અને ચીનની સેનાઓએ 6 સપ્ટેમ્બરે અરુણાચલ પ્રદેશના વાચા-દામાઈ બોર્ડર પર્સોનલ મીટિંગ (BPM) સ્થળે પ્રથમ વખત કોર કમાન્ડર સ્તરની બેઠક યોજી. અત્યાર સુધી આવી બેઠકો ફક્ત પૂર્વ લદ્દાખના ચુશુલ-મોલ્ડો સ્થળે જ થતી હતી.

વિગત

  • ભારત તરફથી 3 કોરના કમાન્ડર લેફ્ટનન્ટ જનરલ ગિરીશ કાલિયા હાજર રહ્યા; 3 કોરનું મુખ્યાલય રંગાપહાડ (દીમાપુર).
  • LACના પૂર્વ ક્ષેત્ર માટે આ પ્રકારની પ્રથમ કોર કમાન્ડર બેઠક — અગાઉની બધી બેઠકો લદ્દાખ ક્ષેત્રના ચુશુલ-મોલ્ડોમાં થઈ હતી.
  • અરુણાચલ પ્રદેશના LAC ક્ષેત્રની જવાબદારી 3 કોર અને તેજપુર સ્થિત 4 કોર પાસે છે.
  • બેઠક રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર (NSA) અજિત ડોભાલની ચીન મુલાકાત પછી યોજાઈ.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ભારત-ચીન વચ્ચેની વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા (LAC) આશરે 3,488 કિમી લાંબી છે અને એ ત્રણ ક્ષેત્રમાં વહેંચાયેલી છે — પશ્ચિમ (લદ્દાખ), મધ્ય (હિમાચલ-ઉત્તરાખંડ) અને પૂર્વ (સિક્કિમ-અરુણાચલ).
  • 2020ની ગલવાન ઘટના પછીની કોર કમાન્ડર બેઠકોનું સ્થળ ચુશુલ-મોલ્ડો (પૂર્વ લદ્દાખ) રહ્યું છે.
  • અરુણાચલ પ્રદેશની રાજધાની ઈટાનગર.
રાષ્ટ્રીયહાઈકોર્ટકૉલેજિયમઅનુચ્છેદ 217અર્જુન રામ મેઘવાલન્યાયતંત્ર

3. કેન્દ્રે આઠ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશોની નિમણૂક અધિસૂચિત કરી

સુપ્રીમ કોર્ટ કૉલેજિયમની ભલામણ પછી કેન્દ્ર સરકારે આઠ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશોની નિમણૂકને અધિસૂચિત કરી. કેન્દ્રીય કાયદા મંત્રી અર્જુન રામ મેઘવાલે સોશિયલ મીડિયા મંચ X પર આ જાહેરાત કરી.

વિગત

  • ન્યાયમૂર્તિ સંજય કુમાર અગ્રવાલ — રાજસ્થાન હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (રાજસ્થાન હાઈકોર્ટના 44મા નિયમિત મુખ્ય ન્યાયાધીશ).
  • ન્યાયમૂર્તિ વલ્લુરી કામેશ્વર રાવ — પટના; રવીન્દ્ર વી. ઘુગે — કલકત્તા; મહેશચંદ્ર ત્રિપાઠી — બોમ્બે.
  • ન્યાયમૂર્તિ અશ્વિની કુમાર મિશ્રા — પંજાબ અને હરિયાણા; કૃષ્ણરામ મહાપાત્ર — છત્તીસગઢ; અલ્પેશ યશવંત કોગજે — મધ્યપ્રદેશ; પુષ્પેન્દ્ર સિંહ ભાટી — જમ્મુ-કાશ્મીર અને લદ્દાખ.
  • ગુજરાત હાઈકોર્ટના ન્યાયમૂર્તિ અલ્પેશ કોગજેને મધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ બનાવાયા.
  • અધિસૂચના 5 સપ્ટેમ્બરની મોડી સાંજે બહાર પડી અને 6 સપ્ટેમ્બરના સમાચારમાં આવી.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશોની નિમણૂક અનુચ્છેદ 217 હેઠળ રાષ્ટ્રપતિ કરે છે; મુખ્ય ન્યાયાધીશની બદલી અનુચ્છેદ 222 હેઠળ થાય છે.
  • કૉલેજિયમમાં ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ અને સુપ્રીમ કોર્ટના બે વરિષ્ઠતમ ન્યાયાધીશ હોય છે.
  • હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશની નિવૃત્તિ વય 62 વર્ષ (અનુચ્છેદ 217(1)); દેશમાં કુલ 25 હાઈકોર્ટ છે.
રાષ્ટ્રીયજિરમ ઘાટીNIAછત્તીસગઢUAPAબસ્તર

4. જિરમ ઘાટી નક્સલી હુમલો: NIA વિશેષ અદાલતે દસેદસ આરોપીને દોષિત ઠેરવ્યા

છત્તીસગઢના જગદલપુર ખાતેની NIA વિશેષ અદાલતે 2013ના જિરમ ઘાટી નક્સલી હુમલા કેસમાં તમામ 10 આરોપીને દોષિત ઠેરવ્યા. સજાનું પ્રમાણ 16 સપ્ટેમ્બરે જાહેર થશે.

વિગત

  • હુમલો 25 મે 2013ના રોજ બસ્તર જિલ્લાના દરભા પોલીસ મથક વિસ્તારમાં જિરમ ઘાટીમાં કૉંગ્રેસની 'પરિવર્તન યાત્રા' પર થયો હતો; 29 લોકો માર્યા ગયા.
  • NIA વિશેષ ન્યાયાધીશ અભય સિંહ રાજપૂતે ચુકાદો આપ્યો; દોષિતોમાં બે મહિલા.
  • સુનાવણી દરમિયાન 101 સાક્ષીઓની જુબાની નોંધાઈ.
  • IPC ઉપરાંત આર્મ્સ ઍક્ટ, વિસ્ફોટક પદાર્થ અધિનિયમ અને UAPAની કલમો હેઠળ દોષી.
  • ચુકાદો 5 સપ્ટેમ્બર, શનિવારે આવ્યો અને 6 સપ્ટેમ્બરના સમાચારમાં આવ્યો.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • રાષ્ટ્રીય તપાસ એજન્સી (NIA)ની સ્થાપના NIA અધિનિયમ, 2008 હેઠળ 2009માં થઈ (26/11 મુંબઈ હુમલા પછી); મુખ્યાલય નવી દિલ્હી, ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ.
  • જિરમ ઘાટી બસ્તર જિલ્લામાં આવેલી છે; છત્તીસગઢની રાજધાની રાયપુર અને રાજ્યની રચના 1 નવેમ્બર 2000ના રોજ થઈ.
રાષ્ટ્રીયદિનેશ શર્માઆંદામાન-નિકોબારઉપરાજ્યપાલઅનુચ્છેદ 239ડી. કે. જોશી

5. ડૉ. દિનેશ શર્મા આંદામાન-નિકોબાર ટાપુઓના નવા ઉપરાજ્યપાલ

ભાજપના રાજ્યસભા સાંસદ અને ઉત્તર પ્રદેશના પૂર્વ નાયબ મુખ્યમંત્રી ડૉ. દિનેશ શર્માની આંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓના ઉપરાજ્યપાલ (Lieutenant Governor) તરીકે નિમણૂક કરાઈ. રાષ્ટ્રપતિ ભવને 5 સપ્ટેમ્બરની મોડી રાત્રે આ જાહેરાત કરી.

વિગત

  • તેઓ નિવૃત્ત એડમિરલ ડી. કે. જોશીનું સ્થાન લેશે, જેઓ 8 ઑક્ટોબર 2017થી આ પદે હતા.
  • નિમણૂક "તેઓ પદભાર સંભાળે તે તારીખથી" અમલી બનશે.
  • દિનેશ શર્મા અગાઉ ઉત્તર પ્રદેશના નાયબ મુખ્યમંત્રી અને લખનૌના મેયર રહી ચૂક્યા છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • આંદામાન અને નિકોબાર એ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ છે; રાજધાની પોર્ટ બ્લેર, જેનું નામ 2024માં બદલીને શ્રી વિજયપુરમ્ કરાયું.
  • કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશના પ્રશાસકની નિમણૂક અનુચ્છેદ 239 હેઠળ રાષ્ટ્રપતિ કરે છે.
  • ભારતનું એકમાત્ર સક્રિય જ્વાળામુખી — બૅરન ટાપુ — આ જ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશમાં છે.
રાષ્ટ્રીયરાજનાથ સિંહશ્રીલંકાદરિયાઈ સુરક્ષાSLINEXસંરક્ષણ મંત્રાલય

6. રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહ 8થી 10 સપ્ટેમ્બરે શ્રીલંકાની મુલાકાતે

સંરક્ષણ મંત્રાલયે 6 સપ્ટેમ્બરે જાહેર કર્યું કે રક્ષામંત્રી રાજનાથ સિંહ 8થી 10 સપ્ટેમ્બર દરમિયાન શ્રીલંકાની સત્તાવાર મુલાકાતે જશે. તેઓ શ્રીલંકાના નેતૃત્વ સાથે વાટાઘાટ કરશે અને કોલંબોમાં ભારતીય સમુદાયને મળશે.

વિગત

  • ત્રણ દિવસની મુલાકાત; સંરક્ષણ મંત્રાલય અને વિદેશ મંત્રાલયના વરિષ્ઠ અધિકારીઓનું ઉચ્ચ-સ્તરીય પ્રતિનિધિમંડળ સાથે.
  • કેન્દ્રમાં દરિયાઈ (maritime) અને સંરક્ષણ ભાગીદારી તથા પ્રાદેશિક સુરક્ષા સહયોગ.
  • ઑગસ્ટ 2026માં શ્રીલંકાના નૌકાદળ પ્રમુખ વાઇસ-એડમિરલ ડેમિયન ફર્નાન્ડોની ભારત મુલાકાત પછીની આ કડી.
  • 2025ના 'ડિટવાહ' ચક્રવાત પછી ભારતે શ્રીલંકાને 45 કરોડ ડૉલરનું પુનર્નિર્માણ પૅકેજ આપ્યું હતું.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • શ્રીલંકાની વહીવટી રાજધાની શ્રી જયવર્દનેપુરા કોટ્ટે અને વ્યાપારી રાજધાની કોલંબો; ચલણ શ્રીલંકન રૂપિયો.
  • ભારત-શ્રીલંકા વચ્ચે પાક સામુદ્રધુની અને મન્નારનો અખાત આવેલાં છે.
  • બંને દેશની સંયુક્ત નૌકા કવાયત SLINEX છે, અને ભારત-શ્રીલંકા-માલદીવ્સની ત્રિપક્ષીય કવાયત 'દોસ્તી' છે.
રાષ્ટ્રીયસારંગALH ધ્રુવભારતીય વાયુસેનાઇજિપ્તHAL

7. વાયુસેનાની 'સારંગ' હેલિકોપ્ટર ટીમ ઇજિપ્તના અલ અલામીન આંતરરાષ્ટ્રીય એરશોમાં

ભારતીય વાયુસેનાની 'સારંગ' હેલિકોપ્ટર ડિસ્પ્લે ટીમ ઇજિપ્તના અલ અલામીન પહોંચી. 8થી 10 સપ્ટેમ્બર દરમિયાન યોજાનારા બીજી આવૃત્તિના ત્રણ દિવસના અલ અલામીન આંતરરાષ્ટ્રીય એરશોમાં ટીમ પ્રદર્શન કરશે.

વિગત

  • સારંગ વિશ્વની એકમાત્ર પાંચ હેલિકોપ્ટરવાળી ડિસ્પ્લે ટીમ છે.
  • ટીમ સ્વદેશી રીતે ડિઝાઇન અને ઉત્પાદિત ALH ધ્રુવ (Advanced Light Helicopter) ઉડાડે છે; હેલિકોપ્ટર પર મોરની ડિઝાઇન (peacock livery) હોય છે.
  • ટીમનું ગૃહ-મથક સુલુર (તમિલનાડુ); હેલિકોપ્ટર અને સાધનો C-17 ગ્લોબમાસ્ટર-III ભારે પરિવહન વિમાનથી ઇજિપ્ત લઈ જવાયાં.
  • પ્રખ્યાત 'ડોલ્ફિન લીપ' દાવ ઉપરાંત નવો દાવ 'સ્પોટ સ્ટૉલ ટર્ન' રજૂ કરાશે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ALH ધ્રુવનું ઉત્પાદન HAL (હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ), બેંગલુરુ કરે છે.
  • વાયુસેનાની બીજી પ્રખ્યાત ડિસ્પ્લે ટીમ 'સૂર્યકિરણ' છે (Hawk વિમાન, બિદર).
  • ઇજિપ્તની રાજધાની કૅરો અને ચલણ ઇજિપ્શિયન પાઉન્ડ; અલ અલામીન ભૂમધ્ય સમુદ્રના ઉત્તર-પશ્ચિમ કિનારે આવેલું બીજા વિશ્વયુદ્ધની પ્રખ્યાત લડાઈનું સ્થળ છે.
રાષ્ટ્રીયUNGAકરેક્ટ ધ મૅપમર્કેટર પ્રક્ષેપણરણધીર જયસ્વાલઆફ્રિકન યુનિયન

8. 'કરેક્ટ ધ મૅપ' ઠરાવ: ભારતે UNમાં સમાન-ક્ષેત્રફળ નકશાની તરફેણમાં મત આપ્યો

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાએ 4 સપ્ટેમ્બરે 'કરેક્ટ ધ મૅપ' ઠરાવ સ્વીકાર્યો, જેમાં ભારતે તરફેણમાં મત આપ્યો. 6 સપ્ટેમ્બરે વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે ભારતનું વલણ સ્પષ્ટ કરતાં કહ્યું કે જમ્મુ-કાશ્મીર અને લદ્દાખ સહિતનો ભારતનો સાર્વભૌમ પ્રદેશ ભારતના સત્તાવાર નકશા મુજબ જ દર્શાવવો પડશે.

વિગત

  • ઠરાવનું પૂરું નામ — "Correct the Map: Rebalancing Global Cartographic Representation and Promoting Equitable Representation of the World's Regions, Particularly Africa" (દસ્તાવેજ A/80/L.104).
  • મતદાન — 164 દેશ તરફેણમાં, માત્ર અમેરિકા વિરુદ્ધ, 6 દેશ ગેરહાજર (એસ્ટોનિયા, જ્યોર્જિયા, લિથુઆનિયા, મોલ્ડોવા, સર્બિયા, યુક્રેન).
  • ઠરાવ ટોગોએ આફ્રિકન ગ્રૂપ વતી રજૂ કર્યો; આફ્રિકન યુનિયન એસેમ્બલીએ ફેબ્રુઆરી 2026માં એને સમર્થન આપ્યું હતું.
  • ઠરાવ સમાન-ક્ષેત્રફળ (equal-area) પ્રક્ષેપણને પ્રોત્સાહન આપે છે — 16મી સદીના મર્કેટર પ્રક્ષેપણમાં આફ્રિકા અને દક્ષિણ અમેરિકા નાનાં તથા ધ્રુવીય પ્રદેશ મોટા દેખાય છે.
  • ભારતે સ્પષ્ટતા કરી કે એનું સમર્થન કોઈ ચોક્કસ નકશા કે પ્રક્ષેપણ (જેમ કે Equal Earth)ને માન્યતા આપતું નથી.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા (UNGA)ના 193 સભ્ય છે, દરેકને એક મત; મુખ્યાલય ન્યૂ યોર્ક.
  • મર્કેટર પ્રક્ષેપણ 1569માં ફ્લેમિશ નકશાકાર જેરાર્ડસ મર્કેટરે બનાવ્યું — એ દિશા સાચી રાખે છે પણ ક્ષેત્રફળ વિકૃત કરે છે.
  • ટોગોની રાજધાની લોમે; આફ્રિકન યુનિયનનું મુખ્યાલય આદિસ અબાબા (ઇથિયોપિયા)માં છે.
રાષ્ટ્રીયગીધ સંરક્ષણભૂપેન્દ્ર યાદવBNHSજટાયુ સંરક્ષણ કેન્દ્રડાયક્લોફેનેક

9. આંતરરાષ્ટ્રીય ગીધ જાગૃતિ દિવસ: પંચકુલામાં ગીધ સંરક્ષણ પરની રાષ્ટ્રીય કાર્યશાળા

કેન્દ્રીય પર્યાવરણ, વન અને આબોહવા પરિવર્તન મંત્રી ભૂપેન્દ્ર યાદવે 6 સપ્ટેમ્બરે હરિયાણાના પંચકુલામાં ગીધ સંરક્ષણ પરની રાષ્ટ્રીય કાર્યશાળાનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. કાર્યશાળાની સંકલ્પના હતી 'From Crisis to Recovery – Conserving India's Vultures'.

વિગત

  • આયોજકો — પર્યાવરણ મંત્રાલય (MoEFCC), કેન્દ્રીય પ્રાણી સંગ્રહાલય પ્રાધિકરણ (CZA), હરિયાણા વન અને વન્યજીવ વિભાગ, બોમ્બે નેચરલ હિસ્ટ્રી સોસાયટી (BNHS) અને પિંજોર સ્થિત જટાયુ સંરક્ષણ સંવર્ધન કેન્દ્ર (JCBC).
  • ભારતમાં ગીધની નવ પ્રજાતિ છે — સફેદ પીઠવાળું, લાંબી ચાંચવાળું, પાતળી ચાંચવાળું, લાલ માથાવાળું, ઇજિપ્શિયન, હિમાલયન ગ્રિફોન, યુરેશિયન ગ્રિફોન, સિનેરિયસ અને દાઢીવાળું ગીધ.
  • JCBC પિંજોરમાં 2025-26માં 356 ગીધ રખાયાં, 35 બચ્ચાં ઉછેરાયાં, 87 ગીધ પુનર્વસન માટે અપાયાં અને 22 સંસ્થાના 1,222 તાલીમાર્થીને તાલીમ અપાઈ.
  • મંત્રીએ પશુચિકિત્સા પ્રથા સુધારીને અને મૃતદેહ-વ્યવસ્થાપન દ્વારા વધુ 'ગીધ-સુરક્ષિત ક્ષેત્ર' (Vulture Safe Zones) બનાવવા હાકલ કરી; 'Story of Jatayu: Saving India's Vulture' પુસ્તક પ્રકાશિત થયું.
  • અલગ સમાચારમાં, મહારાષ્ટ્રનાં મેળઘાટ અને પેંચ વ્યાઘ્ર અભયારણ્ય કેદમાં ઉછરેલાં ગીધ છોડવા માટે દેશનાં સૌથી સફળ સ્થળ બન્યાં — ડિસેમ્બર 2025-જાન્યુઆરી 2026માં છોડાયેલાં 29 ગીધનો જીવિત રહેવાનો દર 78 ટકા સુધી.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • આંતરરાષ્ટ્રીય ગીધ જાગૃતિ દિવસ સપ્ટેમ્બરના પ્રથમ શનિવારે ઊજવાય છે.
  • ગીધની વસ્તી ઘટવાનું મુખ્ય કારણ પશુઓમાં વપરાતી પીડાનાશક દવા ડાયક્લોફેનેક છે — 2006થી એના પશુ-ઉપયોગ પર પ્રતિબંધ છે.
  • BNHSની સ્થાપના 1883માં થઈ, મુખ્યાલય મુંબઈ; CZAની રચના વન્યજીવ (સંરક્ષણ) અધિનિયમ, 1972 હેઠળ 1992માં થઈ.
રાષ્ટ્રીયસી. પી. રાધાકૃષ્ણનઉપરાષ્ટ્રપતિગુવાહાટીઅનુચ્છેદ 63પૂર્વોત્તર

10. ઉપરાષ્ટ્રપતિ સી. પી. રાધાકૃષ્ણનનો ચાર દિવસનો પૂર્વોત્તર પ્રવાસ — ગુવાહાટીથી શરૂઆત

ઉપરાષ્ટ્રપતિ સી. પી. રાધાકૃષ્ણને 6 સપ્ટેમ્બરે ગુવાહાટીમાં ગીતાનગર કૉલેજના સુવર્ણ જયંતી સમારોહમાં હાજરી આપી અને કૉલેજની નવી શૈક્ષણિક ઇમારતનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. તેમણે યુવાનોને નશાથી દૂર રહેવા અનુરોધ કર્યો.

વિગત

  • ઉપરાષ્ટ્રપતિ 6થી 9 સપ્ટેમ્બર દરમિયાન આસામ, મેઘાલય, મણિપુર અને અરુણાચલ પ્રદેશના પ્રવાસે છે.
  • ગુવાહાટીની ગીતાનગર કૉલેજ (અગાઉનું નામ કન્યા મહાવિદ્યાલય)ને પાંચ દાયકા પૂરાં થયાં.
  • પ્રવાસ દરમિયાન શ્રીમંત શંકરદેવ યુનિવર્સિટી ઑફ હેલ્થ સાયન્સિસ (SSUHS)ના પદવીદાન સમારોહ અને ગુવાહાટી યુનિવર્સિટીના કાર્યક્રમમાં પણ હાજરી.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ અનુચ્છેદ 63 હેઠળનું પદ છે; તેઓ રાજ્યસભાના પદેન સભાપતિ (અનુચ્છેદ 64) હોય છે અને તેમની ચૂંટણી અનુચ્છેદ 66 મુજબ સંસદનાં બંને ગૃહોના સભ્યોના નિર્વાચક મંડળ દ્વારા થાય છે.
  • સી. પી. રાધાકૃષ્ણન ભારતના 15મા ઉપરાષ્ટ્રપતિ છે.
  • આસામની રાજધાની દિસપુર છે; ગુવાહાટી બ્રહ્મપુત્ર નદીના કિનારે વસેલું છે.
રાષ્ટ્રીયસ્વચ્છતા હી સેવાસ્વચ્છ ભારત મિશનમનોહર લાલસી. આર. પાટીલજળશક્તિ મંત્રાલય

11. 'સ્વચ્છતા હી સેવા 2026' — 17 સપ્ટેમ્બરથી 2 ઑક્ટોબર સુધી

આવાસ અને શહેરી બાબતોના કેન્દ્રીય મંત્રી મનોહર લાલે જળશક્તિ મંત્રી સી. આર. પાટીલ તથા વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સાથે વર્ચ્યુઅલ આંતર-મંત્રાલય બેઠક યોજી 'સ્વચ્છતા હી સેવા 2026' અભિયાનની તૈયારીની સમીક્ષા કરી.

વિગત

  • અભિયાન 17 સપ્ટેમ્બરથી 2 ઑક્ટોબર 2026 સુધી ચાલશે.
  • બે મંત્રાલય સંયુક્ત રીતે ચલાવે છે — આવાસ અને શહેરી બાબતોનું મંત્રાલય (શહેરી) અને જળશક્તિ મંત્રાલયનો પેયજળ તથા સ્વચ્છતા વિભાગ (ગ્રામીણ).
  • સમીક્ષા બેઠક 5 સપ્ટેમ્બરે યોજાઈ હતી.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • સ્વચ્છ ભારત મિશન 2 ઑક્ટોબર 2014 (ગાંધીજયંતી)ના રોજ શરૂ થયું; 'સ્વચ્છતા હી સેવા' અભિયાન 2017થી દર વર્ષે 2 ઑક્ટોબર સુધી ચાલે છે.
  • 2 ઑક્ટોબર એટલે ગાંધીજયંતી અને આંતરરાષ્ટ્રીય અહિંસા દિવસ.
  • હાલના આવાસ અને શહેરી બાબતોના મંત્રી મનોહર લાલ છે; જળશક્તિ મંત્રી સી. આર. પાટીલ ગુજરાતના નવસારીના સાંસદ છે.
રાષ્ટ્રીયસુદિવ્ય કુમારઝારખંડJMMહેમંત સોરેનગિરિડીહ

12. ઝારખંડના ઉચ્ચ શિક્ષણ મંત્રી સુદિવ્ય કુમારનું હૃદયરોગના હુમલાથી નિધન

ઝારખંડના ઉચ્ચ, ટેકનિકલ શિક્ષણ અને શહેરી વિકાસ મંત્રી સુદિવ્ય કુમારનું ગિરિડીહની મર્સી હૉસ્પિટલમાં હૃદયરોગના હુમલાથી નિધન થયું. તેઓ 56 વર્ષના હતા અને રાજ્ય સરકારે બે દિવસનો રાજ્યકક્ષાનો શોક જાહેર કર્યો.

વિગત

  • તેઓ ઝારખંડ મુક્તિ મોરચા (JMM)ના વરિષ્ઠ નેતા અને 2019થી ગિરિડીહના ધારાસભ્ય હતા.
  • ઉચ્ચ-ટેકનિકલ શિક્ષણ અને શહેરી વિકાસ ઉપરાંત પ્રવાસન, કલા-સંસ્કૃતિ તથા રમતગમત અને યુવા બાબતોના ખાતાં પણ સંભાળી ચૂક્યા હતા.
  • મુખ્યમંત્રી હેમંત સોરેને શ્રદ્ધાંજલિ આપી.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ઝારખંડની રચના 15 નવેમ્બર 2000ના રોજ બિહારમાંથી અલગ થઈને 28મા રાજ્ય તરીકે થઈ; રાજધાની રાંચી.
  • ઝારખંડ મુક્તિ મોરચાની સ્થાપના 1972માં શિબુ સોરેન, બિનોદ બિહારી મહતો અને એ. કે. રૉયે કરી હતી.
  • ઝારખંડના વર્તમાન મુખ્યમંત્રી હેમંત સોરેન છે.
રાષ્ટ્રીયAICCરણદીપ સુરજેવાલાસચિન પાયલોટગુજરાતકૉંગ્રેસ

13. કૉંગ્રેસમાં ફેરબદલ — રણદીપ સુરજેવાલા ગુજરાતના પ્રભારી, સચિન પાયલોટને પંજાબ

અખિલ ભારતીય કૉંગ્રેસ સમિતિ (AICC)માં મોટા ફેરબદલમાં રણદીપસિંહ સુરજેવાલાને ગુજરાતના મહાસચિવ-પ્રભારી બનાવાયા; તેમણે મુકુલ વાસનિકનું સ્થાન લીધું. સચિન પાયલોટને પંજાબના પ્રભારી બનાવાયા, જ્યાં તેમણે ભૂપેશ બઘેલનું સ્થાન લીધું.

વિગત

  • ગુજરાત વિધાનસભાની ચૂંટણી ડિસેમ્બર 2027માં થવાની છે — તે પહેલાંનો સંગઠનાત્મક ફેરફાર.
  • સુરજેવાલા કૉંગ્રેસના રાષ્ટ્રીય મહાસચિવ અને રાજ્યસભાના સભ્ય છે; જન્મ 3 જૂન 1967, હરિયાણાના ધારાસભ્ય અને કૅબિનેટ મંત્રી રહી ચૂક્યા છે.
  • 1996 અને 2005ની હરિયાણા વિધાનસભા ચૂંટણીમાં તેમણે ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી ઓમપ્રકાશ ચૌટાલાને હરાવ્યા હતા.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ભારતીય રાષ્ટ્રીય કૉંગ્રેસની સ્થાપના 28 ડિસેમ્બર 1885ના રોજ મુંબઈની ગોકુલદાસ તેજપાલ સંસ્કૃત કૉલેજમાં થઈ હતી.
  • એના પ્રથમ પ્રમુખ વ્યોમેશચંદ્ર બેનરજી હતા અને પ્રેરક એ. ઓ. હ્યુમ હતા.
  • ગુજરાત વિધાનસભામાં કુલ 182 બેઠક છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયઅનાક ક્રાકાટાઉઇન્ડોનેશિયારિંગ ઑફ ફાયરસુન્ડા સામુદ્રધુનીજકાર્તા

14. ઇન્ડોનેશિયાના અનાક ક્રાકાટાઉનો પ્રચંડ વિસ્ફોટ — આઠ એરપોર્ટ બંધ, 1,558 ઉડાનો ખોરવાઈ

સુન્ડા સામુદ્રધુનીમાં આવેલા અનાક ક્રાકાટાઉ જ્વાળામુખીએ 5 સપ્ટેમ્બરની મોડી રાતથી ફાટવાનું શરૂ કર્યું અને 6 સપ્ટેમ્બરે વહેલી સવારે 3:53 વાગ્યે મોટો વિસ્ફોટ થયો. રાખનાં વાદળ જકાર્તા સુધી ફેલાતાં ઇન્ડોનેશિયાએ આઠ એરપોર્ટ પર ઉડાનો બંધ કરવી પડી.

વિગત

  • રાખનો સ્તંભ જાવા બાજુ 6,000 મીટર (20,000 ફૂટ) અને સુમાત્રા બાજુ 15,000 મીટર (50,000 ફૂટ) સુધી પહોંચ્યો.
  • કુલ 1,558 ઉડાનો રદ કે મોડી પડી; આશરે 1,70,000 મુસાફર ફસાયા; સૌથી વધુ અસર જકાર્તા પાસેના સોએકાર્નો-હાટ્ટા આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટને (900થી વધુ ઉડાનો).
  • જ્વાળામુખીને ચાર સ્તરની ચેતવણી-પ્રણાલીમાં બીજા સૌથી ઊંચા 'સ્તર III' પર મૂકાયો; દરિયામાં 3 કિલોમીટરનો પ્રતિબંધિત વિસ્તાર જાહેર થયો.
  • ઇન્ડોનેશિયાની આપત્તિ-વ્યવસ્થાપન સંસ્થા BNPBએ સુનામીનું તાત્કાલિક જોખમ નકાર્યું અને રાખ બેસાડવા કૃત્રિમ વરસાદ (ક્લાઉડ-સીડિંગ)નું આયોજન કર્યું.
  • બંધ થયેલાં એરપોર્ટમાં બાંડુંગ, બંદર લામ્પુંગ, સેમારંગ અને સુરાબાયા પણ સામેલ છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • અનાક ક્રાકાટાઉ ('ક્રાકાટાઉનું સંતાન') સુમાત્રા અને જાવા ટાપુઓ વચ્ચેની સુન્ડા સામુદ્રધુનીમાં આવેલો છે; 1883ના મહાવિનાશક ક્રાકાટોઆ વિસ્ફોટ પછી 1920ના દાયકામાં આ ટાપુ દરિયામાંથી બહાર આવ્યો હતો.
  • ઇન્ડોનેશિયા પ્રશાંત મહાસાગરના 'રિંગ ઑફ ફાયર' પર આવેલો હોવાથી દુનિયામાં સૌથી વધુ સક્રિય જ્વાળામુખી ધરાવે છે.
  • ઇન્ડોનેશિયાની રાજધાની જકાર્તા છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયAfDસેક્સની-આનહાલ્ટજર્મનીCDUલાન્ડટાગ

15. જર્મનીના સેક્સની-આનહાલ્ટમાં અતિ-જમણેરી AfDનો ઐતિહાસિક વિજય, પણ બહુમતી નહીં

જર્મનીના સેક્સની-આનહાલ્ટ રાજ્યની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં અતિ-જમણેરી પક્ષ AfD (Alternative für Deutschland) સૌથી મોટા પક્ષ તરીકે ઊભર્યો. જોકે 83 બેઠકોના ગૃહમાં બહુમતી માટે જરૂરી 42 બેઠકો એ મેળવી શક્યો નહીં.

વિગત

  • AfDને 43.8 ટકા મત અને 39 બેઠક મળી; ચાન્સેલર ફ્રીડરિષ મર્ત્સના પક્ષ CDUને માત્ર 17.2 ટકા અને 15 બેઠક.
  • અન્ય પરિણામ — SPD 9.3 ટકા (8 બેઠક), ગ્રીન્સ 8.9 ટકા (8), ડી લિંકે 8.6 ટકા (8), BSW 5.3 ટકા (5), FDP 2.6 ટકા (0 બેઠક).
  • AfDના મુખ્ય ઉમેદવાર ઉલરિષ ઝીગમુન્ડે કહ્યું કે "અમે આ રાજ્યમાં ઇતિહાસ રચ્યો છે."
  • ચૂંટણી પહેલાં રાજ્યના મુખ્યમંત્રી (મિનિસ્ટર-પ્રેસિડન્ટ) સ્વેન શુલ્ત્સે (CDU) હતા, જેમણે જાન્યુઆરી 2026માં પદ સંભાળ્યું હતું.
  • બીજા બધા મોટા પક્ષો AfD સાથે ગઠબંધન નહીં કરવાની ('ફાયરવૉલ') નીતિ પર અડગ હોવાથી સરકાર રચના અનિશ્ચિત છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • સેક્સની-આનહાલ્ટ પૂર્વ જર્મનીનું રાજ્ય છે, રાજધાની માગ્દેબુર્ગ; રાજ્ય વિધાનસભાને 'લાન્ડટાગ' કહે છે.
  • જર્મની સંઘીય ગણતંત્ર છે જેમાં 16 રાજ્ય (લેન્ડર) છે; રાષ્ટ્રીય સંસદનું નીચલું ગૃહ બુન્ડેસ્ટાગ અને ઉપલું ગૃહ બુન્ડેસરાટ છે.
  • AfDની સ્થાપના 2013માં થઈ હતી.
આંતરરાષ્ટ્રીયસ્ટીવ વિટકૉફજેરેડ કુશ્નરઝેલેન્સ્કીયુક્રેનકીવ

16. અમેરિકી દૂત વિટકૉફ અને કુશ્નર કીવ પહોંચ્યા, ઝેલેન્સ્કી સાથે પ્રથમ સીધી વાટાઘાટ

મૉસ્કોમાં પુતિન સાથે ત્રણ કલાકથી વધુ ચાલેલી બેઠક પછી અમેરિકી દૂત સ્ટીવ વિટકૉફ અને જેરેડ કુશ્નર 6 સપ્ટેમ્બરે કીવ પહોંચ્યા અને રાષ્ટ્રપતિ વોલોદિમિર ઝેલેન્સ્કી સાથે પ્રથમ સીધી વાટાઘાટ કરી.

વિગત

  • બંને દૂત પોલૅન્ડથી ટ્રેન મારફતે કીવ પહોંચ્યા; ઝેલેન્સ્કીએ સેન્ટ સોફિયા કૅથેડ્રલ બહાર એમનું સ્વાગત કર્યું.
  • વાટાઘાટ પછી બંને પક્ષે ચર્ચાને 'સાર્થક' અને 'પ્રોત્સાહક' ગણાવી; 'તાજું' શાંતિ-પ્રસ્તાવ તૈયાર કરવાની વાત થઈ.
  • અમેરિકી પક્ષે શિયાળા પહેલાં નિર્ણાયક પ્રગતિ ઇચ્છી, જ્યારે ઝેલેન્સ્કીએ શિયાળા દરમિયાન યુદ્ધ ચાલુ રાખવાની યુક્રેનની તૈયારીની વાત કરી.
  • લગભગ પાંચ વર્ષથી ચાલતા આ યુદ્ધમાં પશ્ચિમ એશિયાના યુદ્ધને કારણે શાંતિ-પ્રયાસો મહિનાઓથી અટકેલા હતા.
  • આગલી આવૃત્તિમાં એમની મૉસ્કો મુલાકાત નોંધાયેલી હતી — આ એનો કીવ તબક્કો છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • કીવનું સેન્ટ સોફિયા કૅથેડ્રલ UNESCOની વિશ્વ ધરોહર યાદીમાં છે.
  • યુક્રેનની રાજધાની કીવ, ચલણ હ્રીવ્નિયા અને મુખ્ય નદી ડ્નીપર છે.
  • જેરેડ કુશ્નર અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના જમાઈ છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયમાયામી એરપોર્ટએમેઝોન એરબોઇંગ 767FAAપ્યુર્ટો રિકો

17. માયામી એરપોર્ટ પર એમેઝોનનું કાર્ગો વિમાન રનવે વટાવી ગયું — પાંચ મૃત્યુ

6 સપ્ટેમ્બરે બપોરે લગભગ 2 વાગ્યે માયામી આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર ઊતરતી વખતે '21 એર'ની ફ્લાઇટ 7598 રનવે વટાવીને વાહનો સાથે અથડાઈ અને આગ લાગી. ઓછામાં ઓછા પાંચ લોકોનાં મૃત્યુ થયાં.

વિગત

  • વિમાન બોઇંગ 767-300 માલવાહક હતું, જે '21 એર' કંપની એમેઝોન એર વતી ચલાવતી હતી.
  • ઉડાન પ્યુર્ટો રિકોના સાન હ્વાન સ્થિત લુઈસ મુન્યોસ મારીન આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટથી ઊપડી હતી.
  • પાંચ મૃત્યુ ઉપરાંત બંને પાયલટ સહિત પાંચ ઘાયલ; માયામી-ડેડ ફાયર રેસ્ક્યુના 60થી વધુ યુનિટ અને 200 કર્મચારી ઘટનાસ્થળે પહોંચ્યા.
  • અમેરિકાની FAA (ફેડરલ એવિએશન એડમિનિસ્ટ્રેશન)એ 'ગ્રાઉન્ડ સ્ટોપ' જાહેર કરી અને તપાસ શરૂ કરી; એરપોર્ટના તમામ રનવે-ટૅક્સીવે બંધ કરાયા.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • FAA અમેરિકાના પરિવહન વિભાગ હેઠળની નાગરિક ઉડ્ડયન નિયમનકારી સંસ્થા છે; વિમાન-અકસ્માતની સ્વતંત્ર તપાસ NTSB કરે છે.
  • પ્યુર્ટો રિકો અમેરિકાનો બિન-સંગઠિત પ્રદેશ (unincorporated territory) છે, રાજધાની સાન હ્વાન.
  • ભારતમાં આને સમકક્ષ સંસ્થા DGCA અને AAIB છે.
આંતરરાષ્ટ્રીયવોસ્તોક ઓઇલરોસનેફ્ટનૉર્ધર્ન સી રૂટયેનિસેઈઆર્કટિક

18. રશિયાના 'વોસ્તોક ઓઇલ' પ્રકલ્પમાંથી પ્રથમ ક્રૂડનું લદાણ — આર્કટિકમાં નવું બંદર

રશિયાની સરકારી તેલ કંપની રોસનેફ્ટના મહાકાય 'વોસ્તોક ઓઇલ' પ્રકલ્પમાંથી 5 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ પ્રથમ ક્રૂડ ઓઇલનું લદાણ થયું. રાષ્ટ્રપતિ પુતિને વીડિયો કૉન્ફરન્સ મારફતે એને લીલી ઝંડી આપી.

વિગત

  • લદાણ આર્કટિકના નવા બનેલા 'સેવર બે' (બુખ્તા સેવર) ટર્મિનલ પર થયું, જે ક્રાસ્નોયાર્સ્ક ક્રાઈમાં તૈમિર દ્વીપકલ્પ પાસે યેનિસેઈ ખાડીના કિનારે છે.
  • પ્રથમ જથ્થો ઊંચા બરફ-વર્ગના આર્કટિક શટલ ટૅન્કર 'વેલેન્ટિન પિકુલ' પર ચડાવાયો.
  • પાઇપલાઇનનો પ્રથમ તબક્કો 31 ઑગસ્ટ 2026ના રોજ પૂરો થયો; એ વાનકોર અને પાયાખા ક્ષેત્ર-સમૂહને દરિયાકાંઠાના ટર્મિનલ સાથે જોડે છે.
  • રોસનેફ્ટનો અંદાજ — 2030 સુધીમાં વાર્ષિક 5 કરોડ ટન નિકાસ, જે માંગ પ્રમાણે 10 કરોડ ટન સુધી જઈ શકે.
  • આ પ્રકલ્પ 'નૉર્ધર્ન સી રૂટ' (ઉત્તરી સમુદ્રી માર્ગ) સાથે જોડાયેલો છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • રોસનેફ્ટ રશિયાની સરકારી-નિયંત્રિત તેલ કંપની છે; મુખ્ય કાર્યકારી અધિકારી ઇગોર સેચિન.
  • યેનિસેઈ સાઇબીરિયાની મુખ્ય નદી છે જે આર્કટિક મહાસાગરમાં ઠલવાય છે.
  • 'નૉર્ધર્ન સી રૂટ' રશિયાના આર્કટિક કિનારે થઈને એટલાન્ટિકને પ્રશાંત સાથે જોડતો દરિયાઈ માર્ગ છે.
અર્થતંત્રiBRICSBRICSસાર્વભૌમ સંપત્તિ ભંડોળUPICBDC

19. પ્રથમ 'iBRICS' શિખર બેઠક નવી દિલ્હીમાં — એક ટ્રિલિયન ડૉલરનું સાર્વભૌમ ભંડોળ જોડાશે

BRICSના 2026ના અધ્યક્ષ તરીકે ભારત 12-13 સપ્ટેમ્બરે નવી દિલ્હીમાં પ્રથમવારની 'iBRICS શિખર બેઠક' યોજશે. કુલ મળીને એક ટ્રિલિયન (1 લાખ કરોડ) અમેરિકી ડૉલરનું ભંડોળ સંભાળતા 500થી વધુ સંસ્થાકીય રોકાણકાર, નાણામંત્રી અને ઉદ્યોગ-અગ્રણી એમાં જોડાશે.

વિગત

  • આયોજક સંસ્થા સૉવરિન વેલ્થ ફંડ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ (SWFI); સ્થળ ધ ઓબેરોય, નવી દિલ્હી; એ જ દિવસોમાં 18મી BRICS નેતાઓની શિખર બેઠક ભારત મંડપમ્‌માં યોજાશે.
  • સહભાગીઓમાં સાર્વભૌમ સંપત્તિ ભંડોળ (sovereign wealth funds), જાહેર પેન્શન ભંડોળ તથા ગલ્ફ અને BRICS દેશોનાં મોટાં ફૅમિલી ઑફિસ.
  • ધ્યેય — BRICSના 21 સભ્ય અને ભાગીદાર દેશોમાં માળખાગત સુવિધા, ઊર્જા-સંક્રમણ, ક્રિટિકલ મિનરલ્સ અને ડિજિટલ ક્ષમતાના પ્રકલ્પો સાથે આ મૂડીને સીધી જોડવી.
  • ચર્ચામાં ભારતના UPI અને બ્રાઝિલના Pix જેવી ઝડપી ચુકવણી-પ્રણાલીઓને જોડવાનો તથા કેન્દ્રીય બૅન્કોના ડિજિટલ ચલણ (CBDC) વચ્ચે આંતર-કાર્યક્ષમતાનો મુદ્દો.
  • RBI ગવર્નર સંજય મલ્હોત્રાએ BRICS 'પેમેન્ટ્સ ટાસ્ક ફોર્સ'ની પુષ્ટિ કરી હતી, જેના પગલે આ ચર્ચા થશે.
  • 18મી BRICS શિખર બેઠક અગાઉ નોંધાયેલી છે — આ એની સાથે યોજાનારી અલગ, પ્રથમ રોકાણ-શિખર છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • BRICS શબ્દ મૂળ 2001માં 'BRIC' તરીકે આવ્યો; પ્રથમ ઔપચારિક શિખર બેઠક 2009માં રશિયાના યેકાટેરિનબર્ગમાં યોજાઈ અને 2010માં દક્ષિણ આફ્રિકા જોડાતાં BRICS બન્યું.
  • BRICSની ન્યૂ ડેવલપમેન્ટ બૅન્ક (NDB)નું મુખ્યાલય શાંઘાઈમાં છે.
  • ભારત મંડપમ્ નવી દિલ્હીના પ્રગતિ મેદાનમાં આવેલું છે, જ્યાં 2023ની G20 શિખર બેઠક યોજાઈ હતી.
અર્થતંત્રબફર સ્ટૉકડુંગળીNAFEDNCCFભાવ સ્થિરીકરણ ભંડોળ

20. કેન્દ્રે 10 દિવસમાં 17 શહેરોમાં 4,000 ટન બફર ડુંગળી વેચી

ડુંગળીના ભાવ ઊંચા રહેતાં કેન્દ્ર સરકારે બફર સ્ટૉકમાંથી અનુદાનિત દરે છૂટક વેચાણ શરૂ કર્યું છે. પહેલા દસ દિવસમાં 17 શહેરોમાં આશરે 4,000 ટન ડુંગળી વેચાઈ ગઈ, એવું ગ્રાહક બાબતોના સચિવ નિધિ ખરેએ જણાવ્યું.

વિગત

  • વેચાણ NCCF (નૅશનલ કો-ઑપરેટિવ કન્ઝ્યુમર્સ ફેડરેશન) અને NAFED મારફતે થાય છે.
  • 2026 માટે સરકારે 1.21 લાખ ટન ડુંગળીનો બફર સ્ટૉક રાખ્યો છે.
  • અનુદાનિત છૂટક દર કિલોદીઠ ₹35 નક્કી કરાયો છે; વેચાણ દિલ્હી-NCR, તમિલનાડુ, ઉત્તર પ્રદેશ, કેરળ, રાજસ્થાન, પંજાબ અને ઓડિશા સહિતનાં રાજ્યોમાં.
  • ઉત્પાદક રાજ્યોમાંથી ખપત-કેન્દ્રો સુધી જથ્થાબંધ પરિવહન માટે 'કાંદા એક્સપ્રેસ' નામની ખાસ રેલવે રેક અને ટ્રક વપરાય છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • બફર સ્ટૉકનું સંચાલન ગ્રાહક બાબતો, અન્ન અને જાહેર વિતરણ મંત્રાલયના ગ્રાહક બાબતોના વિભાગ હેઠળ 'ભાવ સ્થિરીકરણ ભંડોળ' (Price Stabilisation Fund) મારફતે થાય છે.
  • NAFEDની સ્થાપના 1958માં થઈ હતી, મુખ્યાલય નવી દિલ્હી.
  • ભારતમાં ડુંગળીનું સૌથી મોટું ઉત્પાદક રાજ્ય મહારાષ્ટ્ર છે અને એશિયાનું સૌથી મોટું ડુંગળી બજાર નાસિક જિલ્લાનું લાસલગાંવ છે.
વિજ્ઞાન-ટેકઇસરોસેમી-ક્રાયોજેનિક એન્જિનSE2000LVM3મહેન્દ્રગિરિ

21. ઇસરોએ સેમી-ક્રાયોજેનિક એન્જિનનું 200 ટન પૂર્ણ થ્રસ્ટ પર પ્રથમ પરીક્ષણ કર્યું

ઇસરોએ 5 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ સેમી-ક્રાયોજેનિક એન્જિનના 'પાવર હેડ ટેસ્ટ આર્ટિકલ' (PHTA)નું 200 ટન એટલે કે 100 ટકા પૂર્ણ થ્રસ્ટ સ્તરે સફળ હૉટ ટેસ્ટ કર્યું. પૂરા થ્રસ્ટ પર થયેલું આ પ્રથમ પરીક્ષણ છે.

વિગત

  • પરીક્ષણ તમિલનાડુના મહેન્દ્રગિરિ ખાતેના ઇસરો પ્રોપલ્શન કૉમ્પ્લેક્સ (IPRC)માં થયું.
  • PHTA શ્રેણીનું આ 9મું હૉટ ટેસ્ટ હતું; અગાઉનાં પરીક્ષણ 47% (94 ટન), 60% (120 ટન) અને 88% (175 ટન) થ્રસ્ટ પર થયાં હતાં.
  • કુલ પરીક્ષણ-અવધિ 35 સેકન્ડ, જેમાં 200 ટન પૂર્ણ થ્રસ્ટ પર 5 સેકન્ડ કામગીરી.
  • એન્જિનનું નામ SE2000 (2000 kN વર્ગ); એ 'SC120' સેમી-ક્રાયોજેનિક તબક્કાને શક્તિ આપશે, જે LVM3 રૉકેટના હાલના L110 કોર તબક્કાનું સ્થાન લેશે.
  • બળતણ — પ્રવાહી ઑક્સિજન (LOX) અને શુદ્ધ કરેલું કેરોસીન, જેને ઇસરો 'ઇસ્રોસીન' કહે છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ઇસરોની સ્થાપના 1969માં થઈ, મુખ્યાલય બેંગલુરુ; અધ્યક્ષ ડૉ. વી. નારાયણન.
  • IPRC મહેન્દ્રગિરિ તમિલનાડુના તિરુનેલવેલી જિલ્લામાં આવેલું છે અને પ્રવાહી તથા ક્રાયોજેનિક એન્જિનનાં પરીક્ષણનું મુખ્ય કેન્દ્ર છે.
  • LVM3 (અગાઉનું GSLV Mk-III) ભારતનું સૌથી ભારે પ્રક્ષેપણ યાન છે, જેણે ચંદ્રયાન-3 છોડ્યું હતું.
વિજ્ઞાન-ટેકઇન્ડિયા વાલ્વ રજિસ્ટ્રીસી. પી. રાધાકૃષ્ણનટ્રાન્સકૅથેટરચેન્નાઈઆરોગ્ય

22. ઉપરાષ્ટ્રપતિએ ચેન્નાઈમાં 'ઇન્ડિયા વાલ્વ રજિસ્ટ્રી' શરૂ કરી — હૃદયના વાલ્વની સારવારનો પ્રથમ રાષ્ટ્રીય ડેટાબેઝ

ઉપરાષ્ટ્રપતિ સી. પી. રાધાકૃષ્ણને ચેન્નાઈમાં યોજાયેલી 'ઇન્ડિયા વાલ્વ્ઝ 2026' રાષ્ટ્રીય પરિષદમાં 'ઇન્ડિયા વાલ્વ રજિસ્ટ્રી' શરૂ કરી. હૃદયના વાલ્વ અને સંરચનાત્મક હૃદયરોગની સારવારનાં પરિણામોનો આ ભારતનો પ્રથમ રાષ્ટ્રીય નોંધપોથી-આધારિત ડેટાબેઝ છે.

વિગત

  • રજિસ્ટ્રી બહુ-કેન્દ્રીય (multi-centre) સહયોગી પહેલ છે, જે દેશભરમાં થતાં 'ટ્રાન્સકૅથેટર વાલ્વ ઇન્ટરવેન્શન'ના સુરક્ષિત અને ઓળખ-રહિત (de-identified) વાસ્તવિક આંકડા એકઠા કરશે.
  • ઉદ્દેશ — હૉસ્પિટલો વચ્ચે પરિણામોની સરખામણી શક્ય બનાવવી, જેથી નિર્ણય એક જ સંસ્થાના અનુભવ પર નહીં પણ રાષ્ટ્રીય પુરાવા પર લેવાય.
  • ઉપરાષ્ટ્રપતિનું સૂત્ર — "આપણા લોકો માટે આપણો જ ડેટા" (Our Data for Our People).
  • ડેટા ડૉક્ટર, સંશોધક અને નીતિ-ઘડવૈયાઓને સારવારમાં રહેલી ખામીઓ ઓળખવામાં મદદ કરશે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • ભારતના બંધારણના અનુચ્છેદ 63 મુજબ ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિનું પદ છે અને અનુચ્છેદ 64 મુજબ એ રાજ્યસભાના પદેન સભાપતિ હોય છે.
  • ચેન્નાઈ તમિલનાડુની રાજધાની છે.
  • 'ટ્રાન્સકૅથેટર' પદ્ધતિમાં છાતી ખોલ્યા વગર, ધમની મારફતે નળી નાખીને હૃદયનો વાલ્વ બદલાય કે સુધારાય છે.
વિજ્ઞાન-ટેકRISE કૉન્ક્લેવCSIRજિતેન્દ્ર સિંહએન. કલઈસેલ્વીANRF

23. છઠ્ઠી 'RISE કૉન્ક્લેવ 2026' કોલકાતામાં — ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહે ટિયર-2, ટિયર-3 શહેરોના સ્ટાર્ટઅપ પર ભાર મૂક્યો

કેન્દ્રીય વિજ્ઞાન અને પ્રૌદ્યોગિકી રાજ્યમંત્રી (સ્વતંત્ર હવાલો) ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહે 6 સપ્ટેમ્બરે કોલકાતામાં છઠ્ઠી RISE (Research–Industry–Start-up–Entrepreneurship) કૉન્ક્લેવ 2026નું ઉદ્ઘાટન કર્યું. તેમણે કહ્યું કે સંશોધન પ્રયોગશાળામાંથી બજાર સુધી પહોંચવું જોઈએ.

વિગત

  • RISE એટલે Research, Industry, Start-up and Entrepreneurship Conclave; આ છઠ્ઠી આવૃત્તિ 6-7 સપ્ટેમ્બરે યોજાઈ.
  • સ્થળ — CSIR-ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ કેમિકલ બાયોલૉજી (CSIR-IICB), સૉલ્ટ લેક, કોલકાતા; સંયુક્ત આયોજક CSIR-CGCRI, CSIR-IICB, CSIR-CMERI અને CSIR-IMMT.
  • સંકલ્પના (થીમ) — "Driving Innovation & Entrepreneurship for Viksit Bharat 2047"; કોલકાતા આવૃત્તિનું માળખું '4M' — Minerals, Medicine, Materials અને Machines — ચાર સહભાગી CSIR પ્રયોગશાળાઓની તાકાત મુજબ.
  • મંત્રીએ જણાવ્યું કે ભારતના 50-60 ટકાથી વધુ સ્ટાર્ટઅપ મહાનગરોમાં નથી; ટિયર-2 અને ટિયર-3 શહેરોની ક્ષમતા ઓળખવી જરૂરી છે.
  • ઉદ્ઘાટન સત્રમાં CSIRના મહાનિદેશક અને DSIRના સચિવ ડૉ. એન. કલઈસેલ્વી હાજર રહ્યાં; મંત્રીએ સંશોધન-વિકાસ માટેના ₹1 લાખ કરોડના ભંડોળ અને અનુસંધાન નૅશનલ રિસર્ચ ફાઉન્ડેશન (ANRF)ની ભૂમિકા પર ભાર મૂક્યો.
  • CSIRના 'ટેક્નોલોજી શોકેસ પોર્ટલ' પર 800થી વધુ બજાર-તૈયાર ટેક્નોલોજી ઉદ્યોગ અને સ્ટાર્ટઅપ માટે ઉપલબ્ધ છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • CSIR (વૈજ્ઞાનિક તથા ઔદ્યોગિક અનુસંધાન પરિષદ)ની સ્થાપના 1942માં થઈ, મુખ્યાલય નવી દિલ્હી; એના પ્રમુખ પદેન વડાપ્રધાન હોય છે અને એની હેઠળ 37 પ્રયોગશાળા છે.
  • ડૉ. એન. કલઈસેલ્વી CSIRનાં પ્રથમ મહિલા મહાનિદેશક છે.
  • CSIR-CMERI દુર્ગાપુર (પશ્ચિમ બંગાળ) અને CSIR-IMMT ભુવનેશ્વર (ઓડિશા)માં આવેલી છે; ANRFની રચના 2023ના કાયદા હેઠળ થઈ છે. પશ્ચિમ બંગાળની રાજધાની કોલકાતા.
વિજ્ઞાન-ટેકCSIR-CRRIRAPREJUBITNHAIબિટ્યુમેન

24. CSIR-CRRIએ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ-716 પર 60 ટકા પુનઃવપરાયેલા ડામરનું નિદર્શન કર્યું

CSIR-સેન્ટ્રલ રોડ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટે ભાગીદાર કંપનીઓ સાથે મળીને રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગ-716ના ચેન્નાઈ-તિરુપતિ પૅકેજ-I પર જૂના રસ્તામાંથી કાઢેલા 60 ટકા ડામર (RAP)નો ઉપયોગ કરીને નવો સ્તર પાથરી બતાવ્યો.

વિગત

  • 60 ટકા RAPનો ઉપયોગ 'ડેન્સ બિટ્યુમિનસ મૅકેડમ' (DBM) સ્તરમાં કરાયો.
  • વપરાયેલું સ્વદેશી પુનર્જીવક (rejuvenator) 'REJUBIT' છે, જે CSIR-CRRI અને Ooms ઇન્ડિયાએ સાથે મળીને વિકસાવ્યું છે; એ જૂના ડામરના ગુણધર્મ પાછા લાવે છે.
  • ભાગીદારો — ઓરિએન્ટલ સ્ટ્રક્ચરલ એન્જિનિયર્સ (OSEPL), Ooms પૉલિમર મૉડિફાઇડ બિટ્યુમેન, NHAI અને તમિલનાડુ સરકાર.
  • નિદર્શનમાં RAP કાઢવાથી માંડીને લક્ષણ-નિર્ધારણ, પુનર્જીવન, મિશ્રણ-રચના, હૉટ-મિક્સ પ્લાન્ટ ઉત્પાદન અને ક્ષેત્રીય સંઘનન સુધીની આખી પ્રક્રિયા આવરી લેવાઈ.
  • આનાથી આયાતી બિટ્યુમેન પરની નિર્ભરતા અને બાંધકામનો કચરો બંને ઘટે છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • CSIR-CRRI નવી દિલ્હીમાં આવેલી CSIRની ઘટક પ્રયોગશાળા છે અને રસ્તા તથા પરિવહન સંશોધનનું રાષ્ટ્રીય કેન્દ્ર છે.
  • ભારતમાં રસ્તાનાં ધોરણો ઇન્ડિયન રોડ્સ કૉંગ્રેસ (IRC) નક્કી કરે છે.
  • NHAI (ભારતીય રાષ્ટ્રીય રાજમાર્ગ પ્રાધિકરણ) 1988ના કાયદા હેઠળ રચાયું અને 1995થી કાર્યરત છે; એ માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલય હેઠળ છે.
ગુજરાતએન્ટિ-નાર્કોટિક્સ વિંગગુજરાત પોલીસજ્ઞાનેન્દ્રસિંહ મલિકNDPSNCB

25. ગુજરાતના દરેક જિલ્લા અને શહેરમાં 'એન્ટિ-નાર્કોટિક્સ વિંગ' રચાશે

ગુજરાતના પોલીસ મહાનિદેશક જ્ઞાનેન્દ્રસિંહ મલિકે રાજ્યના દરેક જિલ્લા અને શહેરમાં અલાયદી 'એન્ટિ-નાર્કોટિક્સ વિંગ' (ANW) ઊભી કરવાનો આદેશ આપ્યો. આ વિંગ ફક્ત NDPS કાયદા હેઠળના ગુના પર જ કામ કરશે અને સાત દિવસમાં કાર્યરત કરવાની સૂચના છે.

વિગત

  • દરેક એકમમાં 1 પોલીસ ઇન્સ્પેક્ટર, 1 PSI, 2 ASI/હેડ કૉન્સ્ટેબલ અને 4 કૉન્સ્ટેબલ — સાથે અલાયદું વાહન અને ડ્રાઇવર.
  • અમદાવાદ અને સુરતમાં 2-2 એકમ, વડોદરા અને રાજકોટમાં 1-1 એકમ.
  • જિલ્લામાં એકમ જિલ્લા પોલીસ અધીક્ષક (SP) હેઠળ અને શહેરોમાં સંયુક્ત/અધિક પોલીસ કમિશનર હેઠળ રહેશે.
  • પાંચ વર્ષમાં ગુજરાત પોલીસે 3,700થી વધુ NDPS ગુના નોંધ્યા, 5,346 લોકોની ધરપકડ કરી અને આશરે ₹13,600 કરોડનું 1.36 લાખ કિલો ડ્રગ્સ પકડ્યું.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • NDPS એટલે Narcotic Drugs and Psychotropic Substances Act, 1985.
  • કેન્દ્રીય સ્તરે નાર્કોટિક્સ કન્ટ્રોલ બ્યુરો (NCB)ની સ્થાપના 1986માં થઈ; મુખ્યાલય નવી દિલ્હી, ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ.
  • ગુજરાતના વર્તમાન પોલીસ મહાનિદેશક (DGP) જ્ઞાનેન્દ્રસિંહ મલિક છે.
ગુજરાતઅલ્પેશ કોગ્જેગુજરાત હાઈકોર્ટમધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટકૉલેજિયમઅનુચ્છેદ 217

26. ગુજરાત હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશ અલ્પેશ કોગ્જે મધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ બન્યા

ગુજરાત હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશ અલ્પેશ યશવંત કોગ્જેની મધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે નિમણૂક કરતું જાહેરનામું 6 સપ્ટેમ્બરે બહાર પડ્યું. સર્વોચ્ચ અદાલતના કૉલેજિયમે 31 ઑગસ્ટની બેઠકમાં તેમના નામની ભલામણ કરી હતી.

વિગત

  • નિમણૂક ભારતના રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા, ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ સાથે પરામર્શ કરીને થઈ.
  • જન્મ 16 જુલાઈ 1969; વડોદરાની મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટીની ફૅકલ્ટી ઑફ લૉમાંથી 1993માં કાયદાની પદવી.
  • 6 એપ્રિલ 2016થી ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં અધિક ન્યાયાધીશ અને 15 માર્ચ 2018થી કાયમી ન્યાયાધીશ.
  • અગાઉ મદદનીશ સરકારી વકીલ અને સ્પેશિયલ પબ્લિક પ્રોસિક્યુટર રહી ચૂક્યા છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશની નિમણૂક અનુચ્છેદ 217 હેઠળ રાષ્ટ્રપતિ કરે છે (મુખ્ય ન્યાયાધીશની નિમણૂક પણ એ જ અનુચ્છેદ હેઠળ); નિવૃત્તિવય 62 વર્ષ.
  • મધ્યપ્રદેશ હાઈકોર્ટનું મુખ્ય મથક જબલપુર છે, ખંડપીઠ ઇન્દોર અને ગ્વાલિયરમાં.
  • ગુજરાત હાઈકોર્ટ અમદાવાદમાં આવેલી છે અને એની સ્થાપના 1 મે 1960ના રોજ થઈ.
ગુજરાતવડોદરાDFCનરેન્દ્ર મોદીરેલવેDFCCIL

27. વડોદરામાં ₹30,766 કરોડના રેલવે પ્રોજેક્ટ — DFCના ત્રણ વિભાગ કાર્યરત થશે

વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 8 સપ્ટેમ્બરે વડોદરાથી કુલ ₹30,766 કરોડના રેલવે પ્રોજેક્ટનું લોકાર્પણ અને ખાતમુહૂર્ત કરશે. મુખ્ય કાર્યક્રમ મ. સ. યુનિવર્સિટીના પૅવેલિયન ગ્રાઉન્ડ પર યોજાશે.

વિગત

  • લોકાર્પણ — સમર્પિત નૂર કૉરિડોર (DFC)ના ત્રણ વિભાગ: ન્યૂ સાણંદ (ઉત્તર)–મકરપુરા, ન્યૂ ઉમરગામ–ન્યૂ સફાલે અને ન્યૂ સફાલે–ન્યૂ JNPT — કુલ ₹20,703 કરોડ; ઉપરાંત જોબટ–ટાંડા રોડ રેલવે વિભાગ (₹334 કરોડ).
  • ખાતમુહૂર્ત — વડોદરા–રતલામ ત્રીજી અને ચોથી રેલવે લાઇન (259 કિમી, ₹8,885 કરોડ), વિશ્વામિત્રી–ડભોઈ લાઇનનું ડબલિંગ (₹394 કરોડ) અને મિયાગામ કરજણ–ચોરંડા–માલસર ગેજ પરિવર્તન (₹450 કરોડ).
  • નવી વડોદરા–ટાંડા રોડ ટ્રેન સેવા શરૂ થશે અને નવા DFC વિભાગ પર માલગાડીને લીલી ઝંડી અપાશે.
  • જાહેરાત 5 સપ્ટેમ્બરની મોડી સાંજે થઈ; કાર્યક્રમ 8 સપ્ટેમ્બરે છે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • DFC એટલે Dedicated Freight Corridor; DFCCILની સ્થાપના 2006માં થઈ — એ રેલ મંત્રાલય હેઠળની કંપની છે, મુખ્યાલય નવી દિલ્હી.
  • પશ્ચિમી DFC દાદરી (ઉત્તર પ્રદેશ)થી JNPT (નવી મુંબઈ) સુધી જાય છે અને ગુજરાતમાંથી પસાર થાય છે.
  • વિશ્વામિત્રી નદી પાવાગઢમાંથી નીકળી વડોદરા થઈને વહે છે.
રમતગમતશીતલ દેવીરાકેશ કુમારપેરા તીરંદાજીસાબરમતી રિવરફ્રન્ટવિશ્વ વિક્રમ

28. અમદાવાદમાં શીતલ દેવી–રાકેશ કુમારે કમ્પાઉન્ડ મિશ્ર ટીમમાં નવો વિશ્વ વિક્રમ કર્યો

અમદાવાદના સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ પર ચાલી રહેલી 'હ્યુન્ડાઈ વર્લ્ડ આર્ચરી પેરા સિરીઝ 2026'ના ક્વોલિફિકેશન રાઉન્ડમાં ભારતનાં શીતલ દેવી અને રાકેશ કુમારે કમ્પાઉન્ડ મિશ્ર ટીમમાં 1400નો સ્કોર કરીને પોતાનો જ વિશ્વ વિક્રમ તોડ્યો.

વિગત

  • અગાઉનો વિશ્વ વિક્રમ 1399 હતો — એ પણ આ જ જોડીએ પૅરિસ પેરાલિમ્પિકના ક્વોલિફિકેશનમાં કરેલો.
  • શીતલ દેવીએ મહિલા કમ્પાઉન્ડમાં 720માંથી 698 ગુણ સાથે પ્રથમ ક્રમાંક (ટોપ સીડ) મેળવ્યો.
  • રાકેશ કુમારે પુરુષ કમ્પાઉન્ડમાં 702 ગુણ સાથે બીજો ક્રમાંક મેળવ્યો.
  • મહિલા કમ્પાઉન્ડ ટીમ (શીતલ, લાલપતિ, સરિતા) 1,368 ગુણ સાથે ચીનથી 2 ગુણ આગળ રહી સીધી સેમિફાઈનલમાં; પુરુષ કમ્પાઉન્ડ ટીમ 1,398 ગુણ સાથે પ્રથમ.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • સ્પર્ધા 5થી 9 સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ, અમદાવાદ ખાતે — આયોજક આર્ચરી એસોસિયેશન ઑફ ઈન્ડિયા (AAI) સાથે ગુજરાત સરકાર, સ્પોર્ટ્સ ઓથોરિટી ઑફ ગુજરાત અને SAI.
  • વિશ્વ સંસ્થા 'વર્લ્ડ આર્ચરી'નું મુખ્યાલય લોઝાન (સ્વિટ્ઝર્લેન્ડ)માં છે.
  • શીતલ દેવી જમ્મુ-કાશ્મીરનાં છે અને હાથ વગર ધનુષ ચલાવનારાં વિશ્વનાં પ્રથમ મહિલા તીરંદાજ છે.
રમતગમતસાત્વિકસાઈરાજ રંકીરેડ્ડીચિરાગ શેટ્ટીચાઇના માસ્ટર્સBWFબૅડમિન્ટન

29. સાત્વિક-ચિરાગની જોડીએ ચાઇના માસ્ટર્સ 2026 જીત્યું — આ ખિતાબ જીતનારા પ્રથમ ભારતીય

સાત્વિકસાઈરાજ રંકીરેડ્ડી અને ચિરાગ શેટ્ટીની જોડીએ શેન્ઝેનમાં રમાયેલી ચાઇના માસ્ટર્સ 2026ની પુરુષ ડબલ્સ ફાઈનલમાં ચીનના હે જી ટિંગ–રેન શ્યાંગ યુને 11-21, 21-13, 21-17થી હરાવ્યા. પહેલો ગેમ હાર્યા પછી પુનરાગમન કરીને 70 મિનિટમાં જીત મેળવી.

વિગત

  • 2005માં આ સ્પર્ધા શરૂ થઈ ત્યારથી ચાઇના માસ્ટર્સ જીતનારા આ પ્રથમ ભારતીય ખેલાડી છે.
  • આ જોડીનું કુલ 10મું BWF વર્લ્ડ ટૂર ટાઈટલ; 2026ની સીઝનનું બીજું (અગાઉ મે મહિનામાં સિંગાપોર ઓપન).
  • આ જ સ્પર્ધાની ફાઈનલમાં તેઓ 2023 અને 2025માં પણ પહોંચેલા, પણ બંને વાર હાર્યા હતા.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • BWF (Badminton World Federation)નું મુખ્યાલય કુઆલા લમ્પુર, મલેશિયામાં છે; સ્થાપના 1934 (અગાઉનું નામ IBF).
  • ચાઇના માસ્ટર્સ BWF વર્લ્ડ ટૂરની સ્પર્ધા છે.
  • સાત્વિક અને ચિરાગ અનુક્રમે આંધ્ર પ્રદેશ અને મુંબઈના છે, અને 2022 કૉમનવેલ્થ ગેમ્સમાં પુરુષ ડબલ્સના સુવર્ણ વિજેતા છે.
રમતગમતકિમી અન્ટોનેલીઇટાલિયન ગ્રાં પ્રીમોન્ઝાફૉર્મ્યુલા વનFIA

30. ઇટાલિયન ગ્રાં પ્રી 2026: કિમી અન્ટોનેલી 19મા સ્થાનેથી શરૂ કરીને જીત્યા

મોન્ઝા ખાતે યોજાયેલી 2026ની ઇટાલિયન ગ્રાં પ્રીમાં મર્સિડીઝના ઇટાલિયન ચાલક કિમી અન્ટોનેલીએ 19મા ગ્રિડ સ્થાનેથી શરૂઆત કરીને જીત મેળવી. બીજા ક્રમે તેમના સાથી જ્યોર્જ રસેલ અને ત્રીજા ક્રમે રેડ બુલના મૅક્સ વર્સ્ટાપન રહ્યા.

વિગત

  • 1966માં લુડોવિકો સ્કાર્ફિયોટી પછી ઇટાલિયન ગ્રાં પ્રી જીતનારા પ્રથમ ઇટાલિયન ચાલક.
  • આ 2026ની ફૉર્મ્યુલા વન સીઝનની 13મી રેસ હતી (કુલ 23); અંતર 53 લૅપ, 306.720 કિમી.
  • પિયર ગૅસ્લીએ આલ્પાઇન માટે કારકિર્દીનું પ્રથમ પોલ પોઝિશન મેળવ્યું; ત્રીજા લૅપમાં શાર્લ લેક્લેરના અકસ્માતને કારણે રેડ ફ્લેગ થઈ અને ચોથા લૅપે ઊભા રહીને પુનઃપ્રારંભ થયો.
  • રેસ પછી ચાલકોમાં અન્ટોનેલી 267 ગુણ સાથે મોખરે અને કન્સ્ટ્રક્ટર્સમાં મર્સિડીઝ 468 ગુણ સાથે મોખરે.

🔗 આ સમાચાર પાછળનું સ્થિર GK

  • મોન્ઝા સર્કિટ ઇટાલીના લોમ્બાર્ડી પ્રાંતમાં આવેલી છે અને 'ટેમ્પલ ઑફ સ્પીડ' તરીકે ઓળખાય છે.
  • F1નું સંચાલન FIA (Fédération Internationale de l'Automobile) કરે છે — સ્થાપના 1904, મુખ્યાલય પૅરિસ.
  • ભારતની ગ્રાં પ્રી 2011-13 દરમિયાન ગ્રેટર નોઈડાની બુદ્ધ ઇન્ટરનેશનલ સર્કિટ પર યોજાયેલી.

તૈયાર છો? આજની ક્વિઝ રમો

આજના કરન્ટ અફેર્સ પર પ્રશ્નો · ફ્રી · ગુજરાતી